CNN: Στο Ιράν ο Τραμπ κινδυνεύει να πέσει στην παγίδα που έπεσε ο Μπους στο Ιράκ

Ο Ντόναλντ Τραμπ μπορεί να μην είχε γίνει ποτέ πρόεδρος στις ΗΠΑ, αν δεν είχε προϋπάρξει  η αρνητική αντίδραση της κοινής γνώμης στον πόλεμο του Ιράκ που διέλυσε την εμπιστοσύνη προς τους ηγέτες του κατεστημένου.

Είναι, λοιπόν, ειρωνικό το γεγονός ότι πλέον μιμείται ορισμένες από τις ρητορικές θέσεις και τους στρατηγικούς λανθασμένους υπολογισμούς που οδήγησαν το 2003 τον τότε πρόεδρο Τζορτζ Μπους στην καταστροφή στη Μέση Ανατολή.

Ο Τραμπ δεν έχει λάβει ακόμη απόφαση για το αν θα χτυπήσει το Ιράν. Ωστόσο, η τεράστια ναυτική και αεροπορική ισχύ που έχει συγκεντρωθεί στην περιοχή είναι η μεγαλύτερη από την εισβολή στο Ιράκ που ανέτρεψε τον πρόεδρο Σαντάμ Χουσεΐν.

Η τεράστια αυτή στρατιωτική δύναμη θα μπορούσε να δώσει ώθηση για να αναγκαστεί το Ιράν να υποχωρήσει στις διμερείς συνομιλίες με τις ΗΠΑ για την κρίση στη Γενεύη που επαναλαμβάνονται από σήμερα Πέμπτη (26/2). Αλλά ελλείψει μιας τεράστιας διπλωματικής εξέλιξης, η εντολή για την επιστροφή μιας τέτοιας δύναμης στις βάσεις της χωρίς να ρίξει ούτε μια τουφεκιά θα έθιγε το κύρος του Τραμπ.

Ανακολουθία με το MAGA

Ο αμερικανικός στρατός μπορεί να είναι παρουσιάζεται προετοιμασμένος για πόλεμο, όμως η κοινή γνώμη στις ΗΠΑ δεν είναι.

Ο Τραμπ θριάμβευσε στις εκλογές εκμεταλλευόμενος την απέχθεια του κινήματος MAGA για τις εξελίξεις στο εξωτερικό. Αυτό μπορεί να εξηγήσει γιατί έχει παρουσιάσει λίγα συνεκτικά επιχειρήματα για τον πόλεμο που απειλεί να διεξαγάγει.

Πριν από την εισβολή στο Ιράκ, ο Μπους αφιέρωσε μήνες στην υποστήριξη του πολέμου — αν και βασιζόμενος σε εσφαλμένες πληροφορίες και ψευδείς υποθέσεις. Η κυβέρνηση Τραμπ έχει προσφέρει μόνο αδιαφανείς και συγκεχυμένες δικαιολογίες.

Σην ομιλία του για την Κατάσταση του Έθνους την Τρίτη το βράδυ, ο Τραμπ επανέλαβε τις προειδοποιήσεις ότι το Ιράν δεν πρέπει ποτέ να αποκτήσει πυρηνική βόμβα, όμως αυτό έθεσε αμφιβολίες για τα κίνητρα και την ειλικρίνειά του, καθώς πέρυσι είχε ισχυριστεί ότι είχε εξαλείψει το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης.

Το ιρανικό πυραυλικό πρόγραμμα

 «Έχουν ήδη αναπτύξει πυραύλους που μπορούν να απειλήσουν την Ευρώπη και τις βάσεις μας στο εξωτερικό και εργάζονται για την κατασκευή πυραύλων που σύντομα θα φτάσουν στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής», δήλωσε ο Τραμπ.

Μπορεί να υπερεκτιμά εσκεμμένα τις δυνατότητες του Ιράν. Αλλά επικαλούμενος αυτές τις απειλές, θύμισε την αμφιλεγόμενη πορεία που ακολούθησε η κυβέρνηση Μπους και η κυβέρνηση του Βρετανού πρωθυπουργού Τόνι Μπλερ για να δικαιολογήσουν τον πόλεμο στο Ιράκ.

Το 2002, ο Μπους δήλωνε ότι οι Αμερικανοί πολίτες στη Σαουδική Αραβία, το Ισραήλ, την Τουρκία και άλλα έθνη κινδύνευαν από τους ιρακινούς πυραύλους. Ισχυρίστηκε μάλιστα ότι το Ιράκ διερευνούσε τρόπους χρήσης μη επανδρωμένων αεροσκαφών που θα μπορούσαν να διασπείρουν χημικούς και βιολογικούς παράγοντες σε «αποστολές που στοχεύουν τις Ηνωμένες Πολιτείες».

Η τρόμος με τους πυραύλους δεν είναι ο μόνος λόγος για τη νοσταλγία του πολέμου στο Ιράκ. Μία από τις χειρότερες αποτυχίες της κυβέρνησης Μπους ήταν η αμέλεια στον σχεδιασμό για τις συνέπειες ενός πολέμου που οδήγησε σε θρησκευτική διάσπαση και σε εξέγερση.

Το Ιράν είναι αναμφισβήτητα ένα πιο ισχυρό κράτος από το Ιράκ. Αλλά ο Τραμπ δεν έχει ακόμη συμφωνήσει με τους Αμερικανούς σχετικά με το τι μπορεί να συμβεί εάν οποιαδήποτε στρατιωτική δράση των ΗΠΑ ανατρέψει το ιρανικό κληρικό καθεστώς.

Σύμφωνα με πολλούς αναλυτές, αν ανατραπεί το καθεστώς της Τεχεράνης  ο πιο πιθανός υποψήφιος για να καλύψει το κενό ηγεσίας θα ήταν το σκληροπυρηνικό Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης. Έτσι, η εκδίωξη των θεοκρατών στην Τεχεράνη θα μπορούσε απλώς να οδηγήσει σε μια εξίσου ριζοσπαστική αντιαμερικανική αντικατάσταση που δεν θα βελτίωνε αισθητά την ασφάλεια των ΗΠΑ.

Η εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ συχνά έχει καταρρεύσει λόγω αποτυχημένων υπολογισμών σχετικά με το πώς θα συμπεριφερθούν οι αντίπαλοι. Η λογική της Ουάσιγκτον συχνά διαλύεται όταν έρχεται σε επαφή με τον ζεστό και σκονισμένο αέρα της Μέσης Ανατολής.

Η σημερινή κυβέρνηση φαίνεται να μαστίζεται από παρόμοιες παρεξηγήσεις. Αυτόν τον μήνα, ο απεσταλμένος των ΗΠΑ Στιβ Γουίτκοφ δήλωσε ότι ο πρόεδρος δεν μπορούσε να καταλάβει γιατί το Ιράν δεν υπέκυψε απλώς στις πιέσεις του. «Γιατί, υπό αυτή την πίεση, με την ποσότητα θαλάσσιας και ναυτικής ισχύος εκεί, γιατί δεν ήρθαν να μας πούνε ότι δεν θέλουν όπλα και να ρωτήσουν για το τι θα έπρεπε να κάνουν;», αναρωτήθηκε ο Γουίτκοφ.

Τα αμερικανικά στρατεύματα ανέμεναν μια γρήγορη νίκη, αλλά και να χαιρετιστούν ως απελευθερωτές στον πόλεμο στο Ιράκ. Πάνω από 20 χρόνια αργότερα, ο Τραμπ έδειξε ότι αναμένει επίσης μια εύκολη υπόθεση στο Ιράν, αφού διέψευσε αναφορές ότι το στρατιωτικό επιτελείο τονίζει την πολυπλοκότητα οποιουδήποτε πολέμου.

Τι συμφωνία θα μπορούσε να αποδεχτεί ο Τραμπ

Η διπλωματία, ωστόσο, δεν έχει πεθάνει ακόμα. Ο Γουίτκοφ και ο γαμπρός του Τραμπ και ανεξάρτητος συνεργάτης του, Τζάρεντ Κούσνερ, αναμένεται να ηγηθούν των συνομιλιών με τους Ιρανούς αξιωματούχους στη Γενεύη.

Το αποτέλεσμα της διπλωματίας μπορεί να εξαρτηθεί από το αν το Ιράν είναι έτοιμο να προσφέρει παραχωρήσεις στον Τραμπ, τις οποίες μπορεί να παρουσιάσει ως σημαντική συνθηκολόγηση.

Η Τεχεράνη έχει δείξει κάποια σημάδια ότι θα κάνει συμβιβασμούς στον εμπλουτισμό ουρανίου ή στα αποθέματα υλικού οπλικής ποιότητας. Ωστόσο, οι πύραυλοι θα μπορούσαν να αποτελέσουν παράγοντα που θα φέρει ρήξη στη συμφωνία.

Όμως ο Τραμπ έχει και εσωτερικούς πολιτικούς περιορισμούς. Δύσκολα μπορεί να ασπαστεί μια συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν που να μοιάζει με την εποχή Ομπάμα. Απ’ την άλλη, είναι ειδικός στο να μετατρέπει μια ήττα σε νίκη, όπως όταν η Ευρώπη απέρριψε τα αιτήματά του να παραδώσει τη Γροιλανδία τον Ιανουάριο. Αλλά το Ιράν δεν τρέφει ψευδαισθήσεις. Άλλωστε, οποιοδήποτε αποτέλεσμα της τρέχουσας αντιπαράθεσης που θα αφήσει το καθεστώς στη θέση του θα είναι μια νίκη για την Τεχεράνη.

Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η στρατιωτική δράση είναι τόσο δελεαστική για τον Τραμπ, παρά την πιθανή απώλεια Αμερικανών στρατιωτών σε μάχες και την πιθανότητα υψηλών θυμάτων μεταξύ των αμάχων.

Αν η Ουάσινγκτον σκοπεύει να χτυπήσει τον ορκισμένο εχθρό της, τώρα ίσως είναι η κατάλληλη στιγμή, με τα περιφερειακά τρομοκρατικά δίκτυα του καθεστώτος να έχουν διαλυθεί σε πολέμους με το Ισραήλ και με την οικονομική και πολιτική αναταραχή να μαίνεται στο εσωτερικό του Ιράν.

Η εξάλειψη των πυραυλικών και πυρηνικών προγραμμάτων του Ιράν δεν θα γλίτωνε απλώς το Ισραήλ από τις απειλές της Τεχεράνης. Θα μπορούσε να αναδιαμορφώσει τη Μέση Ανατολή και να απελευθερώσει την οικονομική ανάπτυξη στο Ιράν, στον Κόλπο και αλλού.

Πηγή: CNN