Στα Δερβενοχώρια της Βοιωτίας, γράφτηκαν το 1943 ανεξίτηλες σελίδες στην ιστορία της χώρας και στον αγώνα που έκανε για να αποτινάξει τον ζυγό των Γερμανών κατακτητών. Η μάχη της Πύλης του χωριού που σήμερα διοικητικά ανήκει στο Δήμο Τανάγρας, ήταν μία συγκλονιστική στιγμή στο πάνθεον των αντικατοχικών αγώνων.
Ήταν 15 Οκτωβρίου