Κομοτηνή – Λ. Σαραντινού: Να ερευνάμε και να μην πιστεύουμε άκριτα ό,τι μας λένε

Από το Ρέθυμνο της Κρήτης από όπου κατάγεται στη Θράκη όπου ζει, δημιουργεί και εργάζεται η Λευκή Σαραντινού, ιστορικός και συγγραφέας. «Λένε ότι έχουμε πολλές διαφορές σαν μέρη, αλλά λένε επίσης ότι οι Κρητικοί τα πάνε καλά με τους Βορειοελλαδίτες και η αλήθεια είναι ότι οι άνθρωποι είναι εξίσου μεγαλόκαρδοι εδώ, οπότε νομίζω ότι μεταξύ των ανθρώπων υπήρχε μεγαλύτερη συνάφεια» σχολίασε επιχειρώντας να εξηγήσει αυτό της το «δέσιμο» της με τη Θράκη. Μάλιστα ως ιστορικός δεν παρέλειψε να επισημάνει και τη συμμετοχή των Κρητικών στους αγώνες της περιοχής. «Και στην Κωνσταντινούπολη ήταν οι τελευταίοι που παραδόθηκαν και σε όλους τους αγώνες και στο Μακεδονικό, οπότε οι σχέσεις ήταν πάντα αγαστές».

Με αφορμή την έκδοσή του βιβλίου της, «Μύθοι που έγιναν ιστορία» μίλησε σήμερα στην ΕΡΤ Κομοτηνής και στην εκπομπή «Καθημερινές Ιστορίες» (22-7-2021) η συγγραφέας Λευκή Σαραντινού επιλέγοντας 12 μύθους της Παγκόσμιας Ιστορίας. «Είναι ένα ιστορικό ανάγνωσμα, αλλά με τρόπο που δεν βαραίνει την ανάγνωση, δεν είναι επιστημονικό σύγγραμμα με την έννοια της γλώσσας. Έχει επιστημονική τεκμηρίωση, αλλά ο τρόπος είναι για να διαβαστεί ακόμη και στην παραλία» σημείωσε παράλληλα πρόσθεσε ότι: «Σίγουρα είναι επίκαιρο με την έννοια ότι περιέχει μερικούς από τους μύθους του 1821, οπότε με αυτή την έννοια είναι η συμβολή μου στις επετειακές εκδόσεις που έχει κάνει τόσος κόσμος και τόσοι συγγραφείς για την φετινή Παλιγγενεσία, οπότε, εκτός από αυτό έχει κι άλλους μύθους, αφορά μύθους του 2ου ΠΠ για το Βυζάντιο και την Αρχαιότητα».

Μιλώντας με παραδείγματα, όπως σημειώνει ο πιο γνωστός μύθος είναι αυτός του Κρυφού Σχολειού και της Αγίας Λάβας, του 1821. «Τα τελευταία χρόνια» λέει « βγήκαν συγγραφείς, κυρίως ξένοι που τους κατέρριψαν σιγά – σιγά και ίσως είμαστε ως Έλληνες έτοιμοι να αφήσουμε πίσω μας το ωραιοποιημένο εθνικό αφήγημα και να πούμε τα πράγματα με το όνομά τους, να κατανοήσουμε βασικά γιατί υπάρχουν μύθοι στην ιστορία, όχι να τους εξοβελίσουμε».

Στο ερώτημα δε «Γιατί υπάρχουν οι μύθοι;» η κα Σαραντινού απάντησε : «Για πολλούς λόγους. Συνήθως κρύβουν μια αλήθεια στον πυρήνα τους. Ή εξυπηρετούσαν διάφορους σκοπούς όταν δημιουργήθηκαν και ενσωματώθηκαν στην ιστορία. Έκτοτε κάποιοι από αυτούς τους λόγους δεν υπάρχουν πια. Για παράδειγμα, για το 1821 εξυπηρετούσαν κάποιους σκοπούς, υπήρχαν τότε που ξεσηκωθήκαμε ενάντια στους Τούρκους».
Σχολιάζοντας τον τρόπο διδασκαλίας της ιστορίας υποστήριξε πως: «Είναι ωραίο να λέμε στα παιδιά γιατί δημιουργήθηκαν οι μύθοι, αλλά όχι να ωραιοποιούμε κάτι που δεν υπάρχει.». Μάλιστα, δεν παρέλειψε να αναφέρει και κάποια παραδείγματα: «Στο θέμα της Άλωσης ακούγεται συχνά ότι δεν μας βοήθησαν οι ειδικοί. Βέβαια εκείνη την εποχή δεν υπήρχε η δυνατότητα να συγκεντρωθεί κοινό στράτευμα από όλες τις χώρες και να μεταφερθεί. Από την άλλη δεν μας αρέσει να λέμε ότι πολλοί από τους στρατιώτες που ήταν ξένοι, όπως οι Βενετοί και οι Γενουάτες πολέμησαν πιο γενναία από τους δικούς μας, που κάποιοι από αυτούς είχαν κλειστεί στα Μοναστήρια και αρνούνταν να πολεμήσουν τους Τούρκους, οπότε καλό θα ήταν να τα λέμε κι αυτά».

Ερωτηθείσα για τις τυχόν ανασφάλειες που την συντρόφευαν στη συγγραφή του βιβλίου απάντησε: «Ξέρεις ότι προκαλείς όταν πας εκτός της πεπατημένης οδού, αλλά από την άλλη εγώ θεωρώ ότι υπάρχει μια αντικειμενική αλήθεια στην ιστορία, σίγουρα πάντα και κάποιος υποκειμενισμός υπάρχει από όλους. Ακόμη και στους ιστορικούς, προσπαθούμε να τον αποφύγουμε, αλλά μια κοινός παραδεκτή αλήθεια μπορείς να βρεις πάνω κάτω, για παράδειγμα σε ορισμένα θέματα που δεν είναι ιστορικά «ανοίγματα», οπότε καλό θα ήταν να κινούμαστε πάνω σε αυτό, να αναφέρουμε τις πηγές μας για να είμαστε όσο πιο σωστοί γίνεται στη δουλειά μας τουλάχιστον».
Σημείωσε δε ότι ο μέσος αναγνώστης θα βρει στοιχεία που δεν γνωρίζει, ανέφερε ως παράδειγμα τον Νέρωνα, «ο οποίος», όπως είπε, « είναι κοινός παραδεκτό ότι ήταν τρελός Αυτοκράτορας και έκανε άσχημα πράγματα. Η αλήθεια είναι ότι έκανε και μερικά καλά, το ίδιο ισχύει για προσωπικότητες όπως ο Ιουστινιανός, ο Κωνσταντίνος ο Μέγας, γενικά έχουμε την τάση στην Ιστορία να βαφτίζουμε τα πρόσωπα ή μαύρα ή άσπρα. Νομίζω ότι θα έπρεπε να ανάδεικνύουμε και τις καλές τους πλευρές αλλά να παραδεχόμαστε ότι έκαναν και λάθη πολλές φορές».
Τέλος, δεν παρέλειψε να αποκαλύψει το «μάθημα ζωής» που πήρε: «Πάντα πρέπει να ψάχνεις τι υπάρχει από πίσω, δεν είναι τα πάντα, όπως φαίνονται, οπότε καλό είναι να τα ερευνά με και να μην πιστεύουμε άκριτα ό,τι μας λένε».

Συνέντευξη-κείμενο- φωτογραφία: Μαρία Νικολάου

Προσοχή! Επιτρέπεται η αναδημοσίευση του παραπάνω άρθρου ή μέρους του μόνο αν αναφέρεται ως πηγή το ertnews.gr με ενεργό σύνδεσμο στην εν λόγω καταχώρηση.

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ