Θα μπορούσε να είναι ένα ιστορικό παταγώδους αποτυχίας. Ο Τραμπ μπορεί να είναι ο «σταρ» της παράστασης, είτε απειλώντας με την «εξάλειψη ενός ολόκληρου πολιτισμού», είτε ανακοινώνοντας μια εύθραυστη εκεχειρία προκειμένου να ξεκινήσουν ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις αυτό το Σαββατοκύριακο στο Ισλαμαμπάντ, όμως από το προσκήνιο δεν μπορεί να εκλείψει και ο στενός του σύμμαχος, Μπενιαμίν Νετανιάχου.
Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός προφανώς δεν έλαβε υπόψη του την συμφωνία για εκεχειρία. Οι επιθέσεις των ισραηλινών δυνάμεων στον Λίβανο κατά στόχων της Χεζμπολάχ, δεν έχουν σταματήσει. Αντίθετα, ώρες αφότου ο Τραμπ ανακοίνωσε την εκεχειρία, το Ισραήλ εξαπέλυσε μια από τις πιο θανατηφόρες βομβαρδιστικές επιθέσεις στη Βηρυτό. Σε διάστημα μόλις 10 λεπτών, ισραηλινά αεροσκάφη έπληξαν 100 στόχους σε όλη την πρωτεύουσα και πιο πέρα, σκοτώνοντας τουλάχιστον 303 ανθρώπους και τραυματίζοντας περισσότερα από 1.150 άτομα.
Το Ισραήλ υποστήριξε ότι η συμφωνία του Τραμπ δεν καλύπτει τον Λίβανο. Το Ιράν και οι Πακιστανοί μεσολαβητές λένε το αντίθετο, ενώ ο Αμερικανός αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς λέει ότι όλα αυτά είναι μια «νόμιμη παρεξήγηση».
Υπάρχουν δύο τρόποι για να κριθεί ο Νετανιάχου: είτε από την εικόνα που εκπέμπει στο εξωτερικό της χώρας και η άποψη που διαμορφώνεται γι’ αυτόν στο εσωτερικό. Για την παγκόσμια κοινή γνώμη, ο Νετανιάχου έχει καταδικαστεί προ πολλού για εγκλήματα πολέμου για τα οποία καταζητείται από το διεθνές ποινικό δικαστήριο της Χάγης, ενώ αποτελεί τον αρχιτέκτονα της καταστροφής της Γάζας.
Στο εσωτερικό υπάρχει μια διφορούμενη κατάσταση: οι υποστηρικτές του τον βλέπουν ως τον «κ. Ασφάλεια», τον έμπειρο χειριστή που προστάτευσε τη χώρα από μυριάδες εχθρούς, παρά τις ηθικές του αδυναμίες τις κατηγορίες για διαφθορά.
Στον αντίποδα, οι επικριτές του υπενθυμίζουν ότι αυτός ο υποτιθέμενος «κ. Ασφάλεια» καθόταν στην πρωθυπουργική καρέκλα, όταν το Ισραήλ υπέστη τη χειρότερη τρομοκρατική επίθεση στην ιστορία του, στις 7 Οκτωβρίου 2023. Αυτό το γεγονός από μόνο του θα έπρεπε να τον αποκλείσει από το αξίωμα, λένε.
Στη συνέχεια, ο Νετανιάχου υποσχέθηκε «πλήρη νίκη» επί της Χαμάς, που σήμαινε την απομάκρυνση της οργάνωσης από κάθε μορφή εξουσίας στη Γάζα, αν όχι την πλήρη εξάλειψή της. Παρά τη διετή εκστρατεία με βάναυσους βομβαρδισμούς, που προκάλεσε τον θάνατο περίπου 70.000 ανθρώπων, ο στόχος δεν έχει επιτευχθεί. Στο τμήμα της Γάζας που δεν κατέχεται από ισραηλινά στρατεύματα, η Χαμάς εξακολουθεί να είναι κυρίαρχη.
Κατά το ίδιο διάστημα, ο πρωθυπουργός του Ισραήλ καυχήθηκε ότι είχε νικήσει και τη Χεζμπολάχ, καταστρέφοντας την ικανότητα της σιιτικής οργάνωσης να απειλεί το βόρειο Ισραήλ με πυραύλους. Δεκάδες χιλιάδες Ισραηλινοί που είχαν εγκαταλείψει τα σπίτια τους στο βορρά ήταν πλέον ασφαλείς να επιστρέψουν. Όμως όταν επέστρεψαν, δέχθηκαν ξανά επίθεση από τη Χεζμπολάχ όταν η πολιτοφυλακή αποφάσισε να σταθεί ενεργά στο πλάι του Ιράν σε αυτόν τον τελευταίο πόλεμο. Για περισσότερο από ένα μήνα, έχει καταστεί οδυνηρά σαφές ότι οι ισχυρισμοί για την κατάρρευση της Χεζμπολάχ ήταν υπερβολικοί. Το Ισραήλ μπορεί να εξολόθρευσε τον ηγέτη της οργάνωσης, όμως αυτή όχι μόνο επιβίωσε, αλλά στάθηκε ικανή να ανοικοδομήσει και το οπλοστάσιό της.
Ο πόλεμος κατά του Ιράν αφηγείται μια παρόμοια ιστορία. Τον περασμένο Ιούνιο, οι ΗΠΑ και το Ισραήλ για 12 ημέρες χτύπησαν το Ιράν σε μια επίθεση που, όπως ισχυρίστηκε ο Τραμπ, είχε «εξαλείψει» το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, ενώ ο Νετανιάχου περιέγραψε τις επιδρομές ως μια «ιστορική νίκη που θα μνημονεύεται για γενιές». Αυτές οι γενιές διήρκεσαν οκτώ μήνες. Στα τέλη Φεβρουαρίου, οι δύο ηγέτες είπαν για άλλη μια φορά ότι η Τεχεράνη αποτελούσε υπαρξιακή απειλή, την ίδια απειλή που υποτίθεται ότι είχε εξαλειφθεί.
Αυτή τη στιγμή, το Ιράν εξακολουθεί να έχει απόθεμα εμπλουτισμένου ουρανίου, καθώς και σοβαρό απόθεμα πυραύλων, αφού μέχρι την ανακοίνωση της εκεχειρίας στόχευε ασταμάτητα γειτονικές χώρες και ισραηλινές πόλεις.
Παρά την υπόσχεση του Νετανιάχου για αλλαγή καθεστώτος στην Τεχεράνη, οι ηγέτες του ισλαμικού καθεστώτος παραμένουν στη θέση τους, πιο σκληροπυρηνικοί από πριν και σε ισχυρότερη θέση, αφού έχουν αποδείξει στον κόσμο ότι, ακόμη και χωρίς πυρηνική βόμβα, διαθέτουν έναν πανίσχυρο αποτρεπτικό παράγοντα – ένα όπλο ικανό να προκαλέσει ασφυξία στην παγκόσμια οικονομία: τα Στενά του Ορμούζ. Αν η ναυσιπλοΐα ομαλοποιηθεί και πάλι, θα είναι προς όφελός του ιρανικού καθεστώτος, το οποίο θα απαιτήσει σε αντάλλαγμα ένα υψηλό τέλος.
Με άλλα λόγια, μετά από χρόνια προειδοποιήσεων για τους κινδύνους που αντιπροσώπευε το ιρανικό καθεστώς και αποτελούσαν κεντρικό θέμα της πολιτικής του σταδιοδρομίας, τελικά ο Νετανιάχου ξεκίνησε έναν πόλεμο που έκανε την Τεχεράνη πιο ικανή να τρομοκρατεί τους γείτονές της και τον ευρύτερο κόσμο.
Ο Ισραηλινός αναλυτής στρατιωτικών υποθέσεων Άμος Χάρελ αναφέρει χαρακτηριστικά: «Είναι η τέταρτη συνεχόμενη φορά – μία στη Γάζα, μία στον Λίβανο και δύο στο Ιράν – που οι μεγαλοστομίες του Νετανιάχου για ολοκληρωτική νίκη και την εξάλειψη των υπαρξιακών απειλών αποδεικνύονται κενές υποσχέσεις».
Όμως η αποτυχία είναι πολύ βαθύτερη. Για τον Νετανιάχου η ασφάλεια του Ισραήλ διασφαλίζεται με ένα μόνο μέσο: χτυπώντας τους εχθρούς της χώρας και μετά χτυπώντας τους και πάλι πιο δυνατά. Αλλά αυτή η προσέγγιση φέρνει μόνο προσωρινή ανάπαυλα. Μπορεί να κόβει το «κεφάλι του φιδιού», όπως το έχει θέσει, όμως μόνο και μόνο για να φυτρώσει αυτό και πάλι, συχνά πολύ γρήγορα.
Αυτό συμβαίνει καθώς, σύμφωνα με τον Ισραηλινό απόστρατο στρατηγό Γιαΐρ Γκολάν, «ο Νετανιάχου δεν ξέρει πώς να μετατρέψει τα στρατιωτικά επιτεύγματα σε πολιτική ασφάλεια»: δεν υπάρχει καμία προσπάθεια να εκμεταλλευτούν τα σαφή, αν και δύσκολα, διπλωματικά ανοίγματα και καμία προσπάθεια να μετατρέψουν τους εχθρούς των εχθρών του Ισραήλ σε φίλους. Για παράδειγμα, η κυβέρνηση της Βηρυτού και μεγάλο μέρος του λιβανέζικου λαού επιθυμούν απεγνωσμένα να απαλλαγούν από τη Χεζμπολάχ στα εδάφη τους, όμως ο Νετανιάχου τους μιλάει μόνο μέσω βομβών από τον ουρανό.
Ο Νετανιάχου δεν έχει κερδίσει τίποτα μέχρι τώρα, όμως έχει πληρώσει ένα τερατωδώς υψηλό τίμημα. Το πιο προφανές είναι οι ζωές όλων όσων χάθηκαν, είτε στη Ράφα είτε στην κοιλάδα Μπεκάα είτε στο ίδιο το Ισραήλ. Αλλά έχει επίσης προκαλέσει ίσως ανεπανόρθωτη ζημιά για την εικόνα του Ισραήλ στον κόσμο. Κάθε μέρα που ο Νετανιάχου παραμένει στη θέση του, οδηγεί όλο και περισσότερο τη χώρα του προς το περιθώριο.
Αν ο Νετανιάχου χάσει τις φετινές εκλογές, οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι θα αντικατασταθεί από μια φιγούρα της δεξιάς που θα υποστηρίζει, ουσιαστικά, ότι η προσέγγιση του Νετανιάχου ήταν σωστή, απλώς δεν εκτελέστηκε σωστά.
Εντούτοις, υπάρχει ένα ευρύτερο και βαθύτερο επιχείρημα που πρέπει να προβληθεί: αυτό που λέει ότι ο Νετανιάχου ακολούθησε λάθος στρατηγική εδώ και δεκαετίες, ότι η ασφάλεια δεν θα έρθει ποτέ μόνο με τη βία και τελικά το Ισραήλ θα πρέπει να καταλήξει σε έναν συμβιβασμό με τους γείτονές του, και πάνω απ’ όλα με τους Παλαιστινίους.
Πηγή: The Guardian
Κάνε like στη σελίδα μας στο Facebook
Ακολούθησε μας στο Twitter
Κάνε εγγραφή στο κανάλι μας στο Youtube
Γίνε μέλος στο κανάλι μας στο Viber
– Αναφέρεται ως πηγή το ertnews.gr στο σημείο όπου γίνεται η αναφορά.
– Στο τέλος του άρθρου ως Πηγή
– Σε ένα από τα δύο σημεία να υπάρχει ενεργός σύνδεσμος
