Το Ιράν επιβεβαιώνει τον θάνατο του Αλί Λαριτζανί

Το Ιράν επιβεβαίωσε ότι ο επικεφαλής του Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας της χώρας, Αλί Λαριτζάνι σκοτώθηκε σε αεροπορική επιδρομή.

Η γραμματεία του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας του Ιράν ανακοίνωσε το βράδυ της Τρίτης (17/3) ότι ο γραμματέας του, Αλί Λαριτζάνι, σκοτώθηκε σε αεροπορική επιδρομή, μαζί με τον γιο του Μορτέζα και αρκετούς σωματοφύλακες. Η επίθεση έλαβε χώρα γύρω στις 3:30 τα ξημερώματα (ώρα Τεχεράνης).

Προστίθεται ότι ο Αλιρεζά Μπαγιάτ, αναπληρωτής γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας για θέματα ασφάλειας, σκοτώθηκε επίσης στην επιδρομή.

Σε δήλωση που μετέδωσε το ημιεπίσημο ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Mehr αναφέρεται πως: «Οι αγνές ψυχές των μαρτύρων αγκάλιασαν την εξαγνισμένη ψυχή του δίκαιου δούλου του Αλλάχ, του μάρτυρα δρ. Αλί Λαριτζάνι μετά από μια ζωή αγώνων για την ανύψωση του Ιράν και της Ισλαμικής Επανάστασης, επιτέλους πραγματοποίησε την πολυπόθητη επιθυμία του, ανταποκρίθηκε στο κάλεσμα της αλήθειας και κατέκτησε με υπερηφάνεια τον ευλογημένο βαθμό του μάρτυρα στο μέτωπο της υπηρεσίας».

באיראן מאשרים: עלי לאריג’אני איננו pic.twitter.com/vHAD1CcqI7

— roi kais • روعي كايس • רועי קייס (@kaisos1987) March 17, 2026

Στον λογαριασμό του Αλί Λαριτζανί στο Χ ανέβηκε ένα μήνυμα λίγο μετά την επιβεβαίωση του θανάτου του από το Ιράν.

«Στο όνομα του Φιλέσπλαχνου και Ελεήμονος Αλλάχ, του Ελεήμονος. Αγαπημένο και ευτυχισμένο Ιράν! Μουσουλμανικοί λαοί και ελεύθεροι άνθρωποι του κόσμου: “Ο δούλος του Αλλάχ, ενώθηκε με τον Αλλάχ”. Ένας δούλος του Αλλάχ ενώθηκε με τον Κύριό του ως μάρτυρας», αναφέρει χαρακτηριστικά.

بسم الله الرحمن الرحیم

ملت عزیز و سربلند ایران!
الشعوب المسلمة وأحرار العالم:
«بنده‌ی خدا، به خدا پیوست.»
لقد لحق عبدٌ من عباد الله بربّه شهيدًا. pic.twitter.com/G1kZUqbg1L

— Ali Larijani | علی لاریجانی (@alilarijani_ir) March 17, 2026

Η ανακοίνωση του ισραηλινού στρατού

Νωρίτερα, ο Ισραηλινός υπουργός Άμυνας, Iσραέλ Κατς ανακοίνωσε πως έπειτα από αεροπορική επιδρομή ο επικεφαλής της Εθνικής Ασφάλειας του Ιράν είναι νεκρός. Στη συνέχεια ο ισραηλινός στρατός επιβεβαίωσε επίσης ότι ο Λαριτζάνι σκοτώθηκε κατά τη διάρκεια της νύχτας σε αεροπορική επιδρομή στο Ιράν.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση αποτέλεσε στόχο της ισραηλινής Πολεμικής Αεροπορίας στην πρωτεύουσα Τεχεράνη. Ο στρατός ανέφερε ότι ο Λαριτζάνι «λειτουργούσε ως ντε φάκτο ηγέτης του ιρανικού τρομοκρατικού καθεστώτος», μετά τη δολοφονία του αείμνηστου ανώτατου ηγέτη Αλί Χαμενεΐ.

«Για χρόνια, ο Λαριτζάνι θεωρούνταν μία από τις πιο υψηλόβαθμες και παλαιότερες προσωπικότητες στην ηγεσία του ιρανικού τρομοκρατικού καθεστώτος και ήταν στενός συνεργάτης του ηγέτη του καθεστώτος, Αλί Χαμενεΐ», ανέφερε ο ισραηλινός στρατός.

«Στο πλαίσιο του ρόλου του, ο Λαριτζάνι ηγήθηκε του συντονισμού σε θέματα πολιτικής και ασφάλειας του ιρανικού τρομοκρατικού καθεστώτος και συμμετείχε στη διεύθυνση της διεθνούς δραστηριότητάς του», συνέχισε η ανακοίνωση.

Ο στρατός ανέφερε επίσης ότι κατά τη διάρκεια του κύματος διαδηλώσεων στο Ιράν νωρίτερα φέτος, «ο Λαριτζάνι ηγήθηκε των ενεργειών επιβολής του νόμου και βίαιης καταστολής και μάλιστα επέβλεψε προσωπικά τη σφαγή που διαπράχθηκε εναντίον Ιρανών διαδηλωτών».

Η καθοριστική πληροφορία που άνοιξε τον δρόμο για τον ισραηλινό βομβαρδισμό

Η επιχείρηση για την εξόντωση του Λαριτζανί είχε τεθεί σε εφαρμογή αμέσως μετά τον θάνατο του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ. Ο στόχος «υψηλής αξίας» τηρούσε αυστηρά μέτρα ασφαλείας και άλλαζε διαρκώς κρησφύγετα, ωστόσο το μοιραίο λάθος έγινε την περασμένη Παρασκευή.

Σύμφωνα με πληροφορίες του ισραηλινού Καναλιού 12, η επιχείρηση εξόντωσης του Λαριτζανί ήταν αρχικά προγραμματισμένη για το βράδυ της Κυριακής προς Δευτέρα, ωστόσο αναβλήθηκε την τελευταία στιγμή.

Το απόγευμα της Δευτέρας, όμως, οι ισραηλινές Αρχές έλαβαν την πληροφορία ότι ο Λαριτζανί θα πήγαινε σε ένα από τα διαμερίσματα που χρησιμοποιούσε ως κρησφύγετα, αντί για το σπίτι του. Κατά τις ίδιες πληροφορίες, μαζί με το νο2 του Ιράν ήταν κι ο γιος του.

Ο Λαριτζανί ήταν ο άνθρωπος που έκανε το σύστημα να λειτουργεί. Θεωρείτο de facto ηγέτης του Ιράν από τον περασμένο Ιούνιο κι ένας από τους ελάχιστους πραγματικούς διπλωμάτες που είχε η Ισλαμική Δημοκρατία εδώ και δεκαετίες.

Ο επίσημος ρόλος του περιλάμβανε τη διαχείριση της ροής πληροφοριών μεταξύ θεσμών, τον συντονισμό διπλωματικών διαύλων, την καταστολή εσωτερικών συγκρούσεων μεταξύ φατριών και την εφαρμογή ελεγχόμενης διαδοχής, ώστε να αποτραπεί ο κατακερματισμός του συστήματος σε ανταγωνιστικά κέντρα εξουσίας.

Ήταν ένας ρόλος που είχε τελειοποιήσει μέσα σε 30 χρόνια εμπειρίας, ως υπουργός Πολιτισμού, επικεφαλής της κρατικής ραδιοτηλεόρασης για 10 χρόνια, γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας, πρόεδρος του κοινοβουλίου για 12 χρόνια και, πιο πρόσφατα, ως προσωπικός απεσταλμένος του Χαμενεΐ στον Βλαντίμιρ Πούτιν.

Τον περασμένο μήνα, ο Ιρανός αξιωματούχος είπε: «Ουσιαστικά αυτός διοικεί τα πάντα εδώ».

Το ερώτημα πλέον είναι αν υπάρχει κάποιος άλλος έμπιστος στο Ιράν που να διαθέτει τη θεσμική γνώση και την πρακτική κατανόηση της διακυβέρνησης που απαιτείται για να κρατηθεί το σύστημα ενωμένο.

Όλες τα στοιχεία δείχνουν «όχι».

Έδινε στους σκληροπυρηνικούς κάλυψη για συμβιβασμούς

Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν σχεδιάστηκε ως ένα σύνθετο σύστημα αλληλοεπικαλυπτόμενων θεσμών με σκόπιμα ανταγωνιστικά κέντρα εξουσίας. Για να λειτουργεί με συνοχή, απαιτείται συνεχής συντονισμός από το γραφείο του ανώτατου ηγέτη.

Ο πρόεδρος διοικεί την πολιτική κυβέρνηση, αλλά λογοδοτεί στον ανώτατο ηγέτη. Το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης ελέγχει μεγάλο μέρος της οικονομίας και του μηχανισμού ασφάλειας, αλλά θεωρητικά υπάγεται στην εξουσία του ανώτατου ηγέτη.

Η Συνέλευση των Ειδικών επιλέγει τον ανώτατο ηγέτη, αλλά υπάρχει κατ’ ουσίαν υπό την επιρροή του. Το Συμβούλιο των Φρουρών εγκρίνει τους υποψηφίους για αιρετά αξιώματα με βάση κριτήρια που ο ίδιος καθορίζει.

Αυτή η δομή είχε στόχο να αποτρέψει οποιονδήποτε θεσμό από το να συγκεντρώσει αρκετή ισχύ ώστε να αμφισβητήσει τον ανώτατο ηγέτη, διασφαλίζοντας ταυτόχρονα ότι τίποτα δεν μπορεί να λειτουργήσει χωρίς τον συντονισμό του.

Η αδυναμία του συστήματος είναι ότι απαιτεί κάποιον που να κατανοεί όλα αυτά τα «ζωντανά» μέρη και να μπορεί να τα κάνει να λειτουργούν μαζί.

Η βαθιά γνώση του Λαριτζανί δεν μπορεί να μεταφερθεί γρήγορα, ούτε να αντικατασταθεί εύκολα. Γνώριζε ποιοι κληρικοί στην Κομ είχαν πραγματική επιρροή και ποιοι απλώς εντυπωσιακούς τίτλους.

Είχε περάσει δεκαετίες χτίζοντας σχέσεις με Ρώσους αξιωματούχους, Κινέζους διπλωμάτες και περιφερειακές δυνάμεις. Ήξερε πώς να διαμορφώνει διαπραγματεύσεις, ώστε να δίνει στους σκληροπυρηνικούς πολιτική κάλυψη για να αποδέχονται συμβιβασμούς.

Όταν σκοτώθηκε ο Κασέμ Σουλεϊμανί το 2020, το Ιράν αντικατέστησε τον επικεφαλής της Δύναμης Κουντς με τον Ισμαήλ Καανί.

Όταν σκοτώνονται πυρηνικοί επιστήμονες, μπορούν να εκπαιδευτούν νέοι. Αλλά δεν υπάρχει μηχανισμός για να αντικατασταθεί ο άνθρωπος που ξέρει πώς να κάνει ολόκληρο το σύστημα να λειτουργεί συντονισμένα — γιατί αυτός ο ρόλος δεν είχε ποτέ θεσμοθετηθεί ή καν αναγνωριστεί επίσημα.

Το βασικό ερώτημα για το Ιράν πλέον δεν είναι αν οι επιμέρους θεσμοί μπορούν να επιβιώσουν — μπορούν — αλλά αν το σύστημα στο σύνολό του μπορεί να λειτουργήσει χωρίς τους ανθρώπους που ήξεραν να το συντονίζουν.

Παρότι το Ιράν είναι πιο εκτεθειμένο από ποτέ, η φερόμενη δολοφονία του Λαριτζανί δεν σημαίνει απαραίτητα το τέλος του πολέμου. Υπάρχει νέος ανώτατος ηγέτης, ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, ο οποίος όμως παραμένει άφαντος εδώ και εβδομάδες.

Ωστόσο, η απώλεια του Λαριτζανί αφήνει το Ιράν χωρίς κάποιον αξιόπιστο συνομιλητή για διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ.

Ήταν η μοναδική προσωπικότητα που εμπιστεύονταν τόσο οι σκληροπυρηνικοί στο Ιράν, όσο και οι ξένες κυβερνήσεις για τη διαμόρφωση συμφωνιών.

Αυτό μπορεί να εξυπηρετεί όσους επιθυμούν στο Ισραήλ την κατάρρευση της Ισλαμικής Δημοκρατίας, αλλά όσοι αναζητούν μια γρήγορη έξοδο από έναν πόλεμο που προκαλεί παγκόσμια ενεργειακή κρίση, ίσως απογοητευτούν.