Κοινό μήνυμα Ευρωπαίων ηγετών για τη Γροιλανδία: Συλλογική ευθύνη και προτεραιότητα για το ΝΑΤΟ η ασφάλεια στην Αρκτική

Ισχυρό μήνυμα υπέρ της ευρωπαϊκής και διατλαντικής ασφάλειας στην Αρκτική απηύθυναν Ευρωπαίοι ηγέτες με κοινή δήλωση για τη Γροιλανδία, υπογραμμίζοντας τον καθοριστικό ρόλο του ΝΑΤΟ και τον σεβασμό της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας.

Στη δήλωση, που συνυπογράφουν ο Πρόεδρος της Γαλλίας, οι πρωθυπουργοί του Ηνωμένου Βασιλείου, της Ιταλίας, της Ισπανίας, της Πολωνίας και της Δανίας, καθώς και ο Καγκελάριος της Γερμανίας, τονίζεται ότι η ασφάλεια στην Αρκτική αποτελεί κρίσιμη προτεραιότητα όχι μόνο για την Ευρώπη αλλά και για τη διεθνή και διατλαντική σταθερότητα.

Οι Ευρωπαίοι ηγέτες επισημαίνουν ότι το ΝΑΤΟ έχει αναγνωρίσει την Αρκτική ως περιοχή ύψιστης στρατηγικής σημασίας, με τους συμμάχους να αυξάνουν την παρουσία, τις δραστηριότητες και τις επενδύσεις τους, με στόχο την αποτροπή απειλών και τη διατήρηση της ασφάλειας. Υπογραμμίζεται, μάλιστα, ότι το Βασίλειο της Δανίας, συμπεριλαμβανομένης της Γροιλανδίας, αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της Συμμαχίας.

Στο κείμενο γίνεται σαφές ότι η ασφάλεια στην Αρκτική πρέπει να διασφαλίζεται συλλογικά, σε συνεργασία με όλους τους συμμάχους του ΝΑΤΟ, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Πολιτειών, και με πλήρη σεβασμό στις αρχές του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ, όπως η κυριαρχία, η εδαφική ακεραιότητα και το απαραβίαστο των συνόρων.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στον ρόλο των ΗΠΑ, οι οποίες χαρακτηρίζονται «απαραίτητος εταίρος», τόσο στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ όσο και μέσω της αμυντικής συμφωνίας του 1951 με το Βασίλειο της Δανίας.

Η κοινή δήλωση καταλήγει με σαφή θέση για το καθεστώς της Γροιλανδίας, τονίζοντας ότι ανήκει στον λαό της και ότι μόνο η Δανία και η ίδια η Γροιλανδία έχουν το δικαίωμα να αποφασίζουν για ζητήματα που τις αφορούν.

Η απάντηση στις δηλώσεις Τραμπ

Η κοινή δήλωση των Ευρωπαίων ηγετών για τη Γροιλανδία έρχεται ως πολιτική απάντηση στις επαναλαμβανόμενες δηλώσεις του πρώην προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες «ενδιαφέρονται πολύ» για τη Γροιλανδία και τη στρατηγική της σημασία, τον απόηχο της αμερικανικής στρατιωτικής επιχείρησης στη Βενεζουέλα το Σαββατοκύριακο.

Οι τοποθετήσεις Τραμπ αναζωπύρωσαν τις ανησυχίες στην Ευρώπη για πιθανές πιέσεις ή μονομερείς κινήσεις γύρω από το καθεστώς του αρκτικού νησιού, το οποίο αποτελεί αυτόνομη περιοχή του Βασιλείου της Δανίας. Η Γροιλανδία έχει βρεθεί τα τελευταία χρόνια στο επίκεντρο διεθνούς ενδιαφέροντος λόγω της γεωστρατηγικής της θέσης, των φυσικών της πόρων και του ρόλου της στην ασφάλεια της Αρκτικής.

Διαβάστε επίσης Πρωθυπουργός της Δανίας: «Μια επίθεση των ΗΠΑ στη Γροιλανδία θα σήμαινε το τέλος του ΝΑΤΟ»

Ο Στίβεν Μίλερ, αναπληρωτής προσωπάρχης του Λευκού Οίκου, δήλωσε τη Δευτέρα ότι η Γροιλανδία θα πρέπει να αποτελεί μέρος των Ηνωμένων Πολιτειών, παρά την προειδοποίηση της Δανής πρωθυπουργού Μέτε Φρεντέρικσεν ότι μια αμερικανική ανάληψη ελέγχου της Γροιλανδίας θα σήμαινε το τέλος του ΝΑΤΟ.

«Ο πρόεδρος έχει καταστήσει σαφές εδώ και μήνες ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα πρέπει να είναι το κράτος που θα έχει τη Γροιλανδία ως μέρος του συνολικού μας μηχανισμού ασφάλειας», δήλωσε ο Μίλερ σε συνέντευξή του στο CNN το απόγευμα της Δευτέρας.

Ο Τραμπ έχει υποστηρίξει ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες χρειάζονται τον έλεγχο της Γροιλανδίας για την ασφάλεια του εδάφους του ΝΑΤΟ, ενόψει των αυξανόμενων απειλών από την Κίνα και τη Ρωσία στην Αρκτική.

«Είναι εξαιρετικά στρατηγικής σημασίας αυτή τη στιγμή», δήλωσε στους δημοσιογράφους την Κυριακή.

«Η Γροιλανδία είναι γεμάτη ρωσικά και κινεζικά πλοία παντού», είπε ο Τραμπ. «Χρειαζόμαστε τη Γροιλανδία από την άποψη της εθνικής ασφάλειας και η Δανία δεν θα μπορέσει να το διαχειριστεί».

Κατά τη διάρκεια της συνέντευξής του τη Δευτέρα, ο Μίλερ εξέφρασε αμφιβολίες για το κατά πόσο η Δανία μπορεί να ασκήσει έλεγχο στη Γροιλανδία.

«Ποια είναι η βάση της εδαφικής τους διεκδίκησης;» διερωτήθηκε. «Ποια είναι η βάση στο να έχουν τη Γροιλανδία ως αποικία της Δανίας;»

Ωστόσο, τόνισε ότι δεν τίθεται ζήτημα ένοπλης επέμβασης από τις Ηνωμένες Πολιτείες.

«Δεν υπάρχει λόγος να το σκεφτόμαστε ή να το συζητάμε στο πλαίσιο που θέτετε, δηλαδή μιας στρατιωτικής επιχείρησης. Κανείς δεν πρόκειται να πολεμήσει στρατιωτικά τις Ηνωμένες Πολιτείες για το μέλλον της Γροιλανδίας», δήλωσε.

Η δήλωση

Ακολουθεί η κοινή δήλωση του Προέδρου της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν, του Καγκελάριου της Γερμανίας Φρίντριχ Μερτς, της Πρωθυπουργού της Ιταλίας Τζόρτζια Μελόνι, του Πρωθυπουργού της Πολωνίας Ντόναλντ Τουσκ, του Πρωθυπουργού της Ισπανίας Πέδρο Σάντσεθ, του Πρωθυπουργού του Ηνωμένου Βασιλείου Κιρ Στάρμερ και της Πρωθυπουργού της Δανίας Μέτε Φρεντέρικσεν, σχετικά με τη Γροιλανδία.

Η ασφάλεια στην Αρκτική παραμένει βασική προτεραιότητα για την Ευρώπη και είναι κρίσιμη για τη διεθνή και διατλαντική ασφάλεια.

Το ΝΑΤΟ έχει καταστήσει σαφές ότι η περιοχή της Αρκτικής αποτελεί προτεραιότητα και οι Ευρωπαίοι Σύμμαχοι εντείνουν τις προσπάθειές τους. Εμείς και πολλοί άλλοι Σύμμαχοι έχουμε αυξήσει την παρουσία, τις δραστηριότητες και τις επενδύσεις μας, με στόχο τη διασφάλιση της ασφάλειας στην Αρκτική και την αποτροπή αντιπάλων. Το Βασίλειο της Δανίας – συμπεριλαμβανομένης της Γροιλανδίας – αποτελεί μέρος του ΝΑΤΟ.

Η ασφάλεια στην Αρκτική πρέπει, συνεπώς, να διασφαλίζεται συλλογικά, σε συνεργασία με τους συμμάχους του ΝΑΤΟ, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Πολιτειών, με σεβασμό στις αρχές του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ, όπως η κυριαρχία, η εδαφική ακεραιότητα και το απαραβίαστο των συνόρων. Πρόκειται για καθολικές αρχές και δεν θα πάψουμε να τις υπερασπιζόμαστε.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες αποτελούν αναντικατάστατο εταίρο σε αυτή την προσπάθεια, τόσο ως σύμμαχος στο ΝΑΤΟ όσο και μέσω της αμυντικής συμφωνίας μεταξύ του Βασιλείου της Δανίας και των Ηνωμένων Πολιτειών του 1951.

Η Γροιλανδία ανήκει στον λαό της. Μόνο η Δανία και η Γροιλανδία έχουν το δικαίωμα να αποφασίζουν για ζητήματα που τις αφορούν.