Χωρίς το παραδοσιακό “κισκέκ” το πανηγύρι του Ταξιάρχη στο Μανταμάδο

Χωρίς το παραδοσιακό “κισκέκ” θα πραγματοποιηθεί φέτος το πανηγύρι του Ταξιάρχη στο Μανταμάδο την Κυριακή των Μυροφόρων εξαιτίας του αφθώδους πυρετού που πλήττει το ζωικό κεφάλαιο της Λέσβου. Είναι η δεύτερη φορά που συμβαίνει κάτι τέτοιο καθώς η πρώτη ήταν το 2021 λόγω των μέτρων που είχαν ληφθεί εξαιτίας του covid.

Φέτος στους εκατοντάδες προσκυνητές θα προσφερθούν ρεβίθια με μοσχαρίσιο κρέας εισαγόμενο στο νησί από άλλες περιοχές της Ελλάδας.

Αξίζει να σημειωθεί ότι το “κισκέκ” είναι το κατεξοχήν φαγητό που παρασκευάζεται στα πανηγύρια της Λέσβου. Πρόκειται για κρέας που βράζει σε μεγάλα καζάνια μαζί με κοπανισμένο σιτάρι και αλεσμένα ρεβίθια και προσφέρεται στους προσκυνητές. 

Το κρέας για την παρασκευή του “κισκέκ” προέρχεται από το ζώο, συνήθως μοσχάρι ή ταύρο (ντανάς, μπουγάς στην τοπική διάλεκτο), που προσφέρεται για θυσία (κουρμπάνι) στον Άγιο, ως τάμα από κάποιον πιστό. Είναι ο ίδιος που αναλαμβάνει και τα άλλα έξοδα του φαγητού, δηλαδή την προμήθεια του τριμμένου σιταριού, των ρεβιθιών, των κρεμμυδιών, τα μεροκάματα των ανδρών που σφάζουν τα υπόλοιπα ζώα και παρασκευάζουν το κρέας κ.ο.κ. Το κόστος είναι μεγάλο. Στις μέρες μας μπορεί να φτάσει ακόμα και τις 30.000 ευρώ. 

Η παρασκευή του φαγητού την παραμονή της γιορτής συνιστά συλλογική διαδικασία που αναλαμβάνουν κατά κύριο λόγο άνδρες και γίνεται σε ειδικά διαμορφωμένους χώρους στο πίσω μέρος του μοναστηριού. Το “κισκέκ” σιγοβράζει σε αργή φωτιά μέχρι το επόμενο πρωί, οπότε αρχίζει η πολτοποίησή του με μεγάλα ξύλα (κουτσκούδες). Γύρω στις 11.00 το πρωί της Κυριακής και αφού έχει τελειώσει η θεία λειτουργία, οι ιερείς του ναού ευλογούν το φαγητό για να ξεκινήσει αργότερα η διανομή του στο πλήθος των προσκυνητών αλλά και στους κατοίκους του οικισμού.  

Η τελετουργική διάσταση της παρασκευής του φαγητού, καθώς και το γεγονός ότι ευλογείται από τους ιερείς του ναού προσδίδουν στο κισκέκ ιδιότητες αγιασμένης τροφής. Με τον καιρό το κισκέκ έφθασε να συμβολίζει τη φιλοξενία των Μανταμαδιωτών, ακόμη και εκτός του νησιού.