«Ο Όλεγκ και τα λιοντάρια»: Το μυθιστόρημα που μιλά για την Ελλάδα, τον ξένο και τη δημοκρατία

Τη φιλία ενός Έλληνα οικοδόμου και ενός μετανάστη από τη Λευκορωσία, του Όλεγκ, τοποθετημένη στα σκληρά χρόνια της οικονομικής κρίσης, πραγματεύεται το βιβλίο της Ασημένιας Σαράφη, που παρουσιάστηκε το Σάββατο στον Άγιο Λαυρέντιο.

Όπως ανέφερε η ίδια μιλώντας στην εκπομπή «Κυριακάτικες Διαδρομές», η γνωριμία των δύο ανδρών ξεκινά το 2012, σε ένα ασφυκτικό κοινωνικό και οικονομικό πλαίσιο, όπου η κρίση «δείχνει τα δόντια της» και οι ζωές τους διαμορφώνονται από την ανασφάλεια και την ανάγκη επιβίωσης.

Η αφήγηση εξελίσσεται μέσα από ένα ταξίδι με ποδήλατα, μια ιδιότυπη εκδρομή που μετατρέπεται σε σειρά εμπειριών και σταθμών. Στον πρώτο, οι δύο φίλοι ανακαινίζουν ένα εξοχικό σπίτι, φέρνοντας στο προσκήνιο τη σχέση των ελληνικών οικογενειών με τα παιδιά τους και τη δυσκολία αυτονόμησης. Στον δεύτερο, εργάζονται σε παραθαλάσσια ταβέρνα μικρής σεζόν, όπου αναδεικνύεται η στάση της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους οικονομικούς μετανάστες, αλλά και ο προβληματισμός για τον υπερτουρισμό και τις συνθήκες εργασίας.

Το τρίτο και πιο συμβολικό επεισόδιο διαδραματίζεται στον Θεσσαλικό κάμπο, σε ένα τσίρκο με το όνομα «Ευρώπα», το οποίο έχει απομείνει με δύο λιοντάρια μετά την απαγόρευση των ζώων στα τσίρκα το 2012. Εκεί, η ιστορία αποκτά έντονο αλληγορικό χαρακτήρα, με τον συγγραφικό λόγο να σχολιάζει τη θέση της Ελλάδας και των πολιτών της μέσα στην Ευρώπη, την έννοια του εκσυγχρονισμού και τα όρια της ηθικής προόδου.

Η συγγραφέας τονίζει ότι το βιβλίο αποτελεί έναν ευρύτερο προβληματισμό για την κρίση, τη χώρα και τον τρόπο που αυτή φέρεται στον «ξένο», αλλά και για τις ευρωπαϊκές βεβαιότητες που δοκιμάστηκαν έντονα την τελευταία δεκαετία. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη δημοκρατία ως διαρκές ζητούμενο και όχι ως δεδομένο κεκτημένο, καθώς και στην ανάγκη πολιτικής συνείδησης και διεκδίκησης των δημοκρατικών αξιών.

Ο χαρακτήρας του Όλεγκ, ενός Λευκορώσου που αναγκάστηκε να πάρει τους δρόμους για μια καλύτερη ζωή, αντιπαραβάλλεται με τον Έλληνα που «αρκέστηκε στη φυτοζωή» της κρίσης. Μέσα από αυτή τη σύγκριση, το βιβλίο επιχειρεί να φωτίσει τις διαφορετικές αντοχές, τις κοινωνικές παθογένειες και τις ευθύνες τόσο των πολιτικών ηγεσιών όσο και των πολιτών.

Το έργο κλείνει αφήνοντας ανοιχτό τον διάλογο για την Ευρώπη, την άνοδο της ακροδεξιάς, την κατασκευή «εχθρών» σε περιόδους κρίσης και, τελικά, για το αν οι κοινωνίες έμαθαν ή όχι από τα τραύματα της προηγούμενης δεκαετίας.

Η Ασημένια Σαράφη

Η Ασημένια Σαράφη γεννήθηκε το 1973. Μεγάλωσε στον Άγιο Λαυρέντιο Πηλίου. Σπούδασε στο Τμήμα Φιλολογίας του Α.Π.Θ., με ειδίκευση στη Νεοελληνική Λογοτεχνία.

Η μεταπτυχιακή διατριβή της εστιάζεται στη διαπλοκή μύθου και Ιστορίας στο πεζογραφικό έργο του Νίκου Μπακόλα. Εργάζεται ως φιλόλογος στη Μέση Εκπαίδευση.

Έχουν κυκλοφορήσει τα βιβλία της: Το παράδοξο ταξίδι της εφηβείας της (νουβέλα, Καστανιώτης, 1998), Platanus Orientalis. Οι διακλαδώσεις μιας ασυνήθιστης ιστορίας (μυθιστόρημα, Πατάκης, 2003), Φεγγαράδα στο δέρμα (διηγήματα, Πατάκης, 2007 – υποψήφιο για τα βραβεία του περιοδικού Διαβάζω), Αρόδο (μυθιστόρημα, Πατάκης, 2011).