Την Πέμπτη 16/4/2026, υπεγράφη από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, το πολυαναμενόμενο Προεδρικό Διάταγμα «Χαρακτηρισμός, οριοθέτηση και καθορισμός ζωνών και ειδικών κατηγοριών χρήσεων γης της περιοχής προστασίας της βιοποικιλότητας της νήσου Γυάρου και της θαλάσσιας ζώνης». Πρόκειται για το πρώτο Προεδρικό Διάταγμα προστασίας της φύσης που εκπονήθηκε με βάση το νέο θεσμικό πλαίσιο για τις προστατευόμενες περιοχές, το οποίο και θεσπίστηκε με το ν. 4685/2020 και το οποίο, σύμφωνα με το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, αποτελεί το υπόδειγμα, βάσει του οποίου θα ολοκληρωθεί το αμέσως προσεχές διάστημα μια σειρά προεδρικών διαταγμάτων που καλύπτει το σύνολο των προστατευόμενων περιοχών της χώρας, συμπεριλαμβανομένων των δύο Εθνικών Θαλάσσιων Πάρκων στο Αιγαίο και το Ιόνιο.
«Το Προεδρικό Διάταγμα θωρακίζει την προστασία της χερσαίας και όμορης θαλάσσιας έκτασης της νήσου Γυάρου, η οποία διακρίνεται για τη σημαντική οικολογική, φυτογεωγραφική, ζωολογική, αισθητική, επιστημονική και ιστορική της αξία»
Η Γυάρος, η οποία έχει ενταχθεί στο Δίκτυο Natura 2000 από το 2011 ως Ειδική Ζώνη Διατήρησης και Ζώνη Ειδικής Προστασίας, έχει εξαιρετική οικολογική αξία αφού είναι μια από τις σημαντικότερες περιοχές αναπαραγωγής της απειλούμενης με εξαφάνιση μεσογειακής φώκιας, φιλοξενώντας πληθυσμό περίπου 60 ατόμων. Για τον λόγο αυτό, όπως αναφέρει στην ανακοίνωσή του το ΥΠΕΝ, η Γυάρος και η γύρω θαλάσσια περιοχή σε μία ακτίνα 3 ναυτικών μιλίων προστατεύεται από το 2019 με διαδοχικές υπουργικές αποφάσεις και στη συνέχεια με απόφαση των τοπικών λιμενικών αρχών σε εφαρμογή της εγκεκριμένης Ειδικής Περιβαλλοντικής Μελέτης από τον Μάρτιο του 2025. Αυτό το καθεστώς προστασίας πλέον ισχυροποιείται και παγιώνεται.
Με το Προεδρικό Διάταγμα προστασίας της φύσης:
- Οριστικοποιείται η απαγόρευση κάθε αλιευτικής δραστηριότητας (επαγγελματικής και ερασιτεχνικής) σε ακτίνα 3 ν.μ. γύρω από το νησί με σκοπό την ανάκαμψη των ιχθυαποθεμάτων
- Οριοθετείται η Προστατευόμενη Περιοχή νήσου Γυάρου.
- Προσδιορίζονται οι επιμέρους Ζώνες Προστασίας και οι επιτρεπόμενες σε αυτές χρήσεις και δραστηριότητες σύμφωνα με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και την οικολογική ευαισθησία κάθε διακριτής περιοχής. Ειδικότερα θεσπίζονται:
α. 3 Ζώνες Απόλυτης Προστασίας της Φύσης στις οποίες περιλαμβάνονται οι πλέον ευαίσθητες περιοχές (θαλάσσιες και χερσαίες), όπως κρίσιμα ενδιαιτήματα αναπαραγωγής και ξεκούρασης της Μεσογειακής φώκιας (Monachus monachus) και του Μύχου (Puffinus yelkouan) και θαλάσσια λιβάδια Ποσειδωνίας (Posidonia oceanica).
β. Τρεις Ζώνες Προστασίας της Φύσης που καλύπτουν περιοχές με υψηλή οικολογική αξία, όπου επιτρέπονται μόνο ήπιες δραστηριότητες.
γ. Μία Ζώνη Διατήρησης Οικοτόπων και Ειδών που περιλαμβάνει την ευρύτερη θαλάσσια περιοχή γύρω από τη νήσο Γυάρο (εξωτερικό όριο τα 3 ναυτικά μίλια).
δ. Μία μικρή Ζώνη Βιώσιμης Διαχείρισης Φυσικών Πόρων επί της νήσου, στην οποία εντάσσεται το τμήμα των ιστορικών κτιρίων των φυλακών, για τη συντήρηση, επισκευή και αποκατάσταση των υφιστάμενων ιστορικών και πολιτιστικών κτιρίων.
WWF Eλλάς: «Η υπογραφή του Προεδρικού Διατάγματος είναι ένα καθοριστικό ορόσημο και μια νέα σελίδα στην έτσι κι αλλιώς πλούσια ιστορία της Γυάρου»
Την κίνηση αυτή του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ) που εκκρεμούσε από το 2018, χαιρετίζει με ανακοίνωσή του το WWF Ελλάς, το οποίο ήδη από το 2013 σε συνεργασία με ποικίλους φορείς, έχει ηγηθεί ενός πολυσχιδούς προγράμματος για την προστασία της χερσαίας και θαλάσσιας βιοποικιλότητας της Γυάρου, ξεκινώντας από την καταγραφή του φυσικού πλούτου της περιοχής και συνεχίζοντας με την εφαρμογή καινοτόμων πρακτικών διαχείρισης, επιστημονικής έρευνας, αλλά και συμμετοχικής διακυβέρνησης. Όπως σημειώνει το WWF Ελλάς, “Με το Προεδρικό Διάταγμα, οι αρμόδιοι φορείς της πολιτείας καλούνται πλέον να συνεχίσουν και να εντατικοποιήσουν την αποτελεσματική διαχείριση της ΘΠΠ Γυάρου, ώστε να διασφαλίσουν τη μακροπρόθεσμη διατήρηση του μοναδικού φυσικού περιβάλλοντος της περιοχής εντάσσοντας και τις τοπικές κοινωνίες στη διακυβέρνησή της“. Το WWF Ελλάς επισημαίνει ακόμα ότι η Γυάρος αποτελεί ένα έμπρακτο παράδειγμα εφαρμογής αποτελεσματικών πρακτικών και εργαλείων που μπορούν να δείξουν τον δρόμο για την ορθή διαχείριση των υπόλοιπων Θαλάσσιων Προστατευόμενων Περιοχών στη χώρα, αλλά και των δύο νέων θαλάσσιων πάρκων στις νότιες Κυκλάδες και στο Ιόνιο. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η πρόσφατη αναγνώριση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή του καινοτόμου συστήματος απομακρυσμένης επιτήρησης που το WWF Ελλάς εγκατέστησε και λειτούργησε από το 2015 μέχρι το 2023 στη Γυάρο, ως μία καλή πρακτική για όλη την Ευρώπη. Η λειτουργία του συγκεκριμένου συστήματος έχει πλέον μεταφερθεί στον Οργανισμό Φυσικού Περιβάλλοντος & Κλιματικής Αλλαγής (ΟΦΥΠΕΚΑ), ο οποίος είναι αρμόδιος για τη διαχείριση της περιοχής σε συνεργασία με το Λιμενικό Σώμα.
Ο Δημήτρης Καραβέλλας, γενικός διευθυντής στο WWF Ελλάς, δήλωσε σχετικά: «Χρόνια επίμονης δουλειάς και ουσιαστικής συνεργασίας με 50 διαφορετικούς φορείς οδήγησαν σε μια μεγάλη στιγμή για τη Γυάρο: την υπογραφή του Προεδρικού Διατάγματος που κατοχυρώνει την προστασία της. Η Γυάρος αποδεικνύει ότι όταν ενώνουμε δυνάμεις για ένα κοινό όραμα, η προστασία της φύσης και η βιώσιμη ανάπτυξη, γίνονται πράξη, όπως πρέπει να συμβεί και στα θαλάσσια πάρκα του Αιγαίου και του Ιονίου, αλλά και στις υπόλοιπες προστατευόμενες περιοχές της χώρας».
Κάνε like στη σελίδα μας στο Facebook
Ακολούθησε μας στο Twitter
Κάνε εγγραφή στο κανάλι μας στο Youtube
Γίνε μέλος στο κανάλι μας στο Viber
– Αναφέρεται ως πηγή το ertnews.gr στο σημείο όπου γίνεται η αναφορά.
– Στο τέλος του άρθρου ως Πηγή
– Σε ένα από τα δύο σημεία να υπάρχει ενεργός σύνδεσμος
