Κοζάνη: Εκδηλώσεις Μνήμης για τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου στην Ιερά Μονή Αγίου Ιωάννου Βαζελώνος

 Με ιδιαίτερη συγκίνηση και βαθύ σεβασμό πραγματοποιήθηκαν σήμερα, Τρίτη 19 Μαΐου 2026, οι εκδηλώσεις μνήμης για τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου στην Ιερά Μονή Αγίου Ιωάννου Βαζελώνος, στον Άγιο Δημήτριο Κοζάνης. Η 19η Μαΐου, ημέρα εθνικής μνήμης και πένθους για τον Ποντιακό Ελληνισμό, αποτελεί διαρκή υπενθύμιση της τραγωδίας που βίωσαν εκατοντάδες χιλιάδες Έλληνες του Πόντου μέσα από διωγμούς, εκτοπισμούς, σφαγές και τον βίαιο ξεριζωμό από τις πατρογονικές τους εστίες.

Οι εκδηλώσεις τελέστηκαν με τη δέουσα εκκλησιαστική λαμπρότητα και κατάνυξη, ιερουργούντος του Μητροπολίτη Σερβίων και Κοζάνης Παύλου, ενώ πλήθος πιστών, εκπρόσωποι ποντιακών και πολιτιστικών συλλόγων, μαθητές σχολείων της ευρύτερης περιοχής του Ελλησπόντου και κάτοικοι της Δυτικής Μακεδονίας έδωσαν το παρών, αποτίοντας φόρο τιμής στα αθώα θύματα της Γενοκτονίας. Τη διοργάνωση των εκδηλώσεων ανέλαβε το Σωματείο Αγίου Ιωάννου Βαζελώνος, με τη συμμετοχή του Σύνδεσμος Ποντιακών Σωματείων Δυτικής Μακεδονίας και Ηπείρου, ποντιακών και πολιτιστικών συλλόγων της περιοχής, υπό την αιγίδα της Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας.

Η Ιερά Μονή Αγίου Ιωάννου Βαζελώνος αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους τόπους μνήμης και αναφοράς του Ποντιακού Ελληνισμού στην Ελλάδα. Η μονή είναι πνευματική συνέχεια της ιστορικής και αρχαιότατης Μονής Βαζελώνος του Πόντου, κοντά στην Τραπεζούντα, η οποία ιδρύθηκε κατά την παράδοση τον 3ο αιώνα μ.Χ. και υπήρξε επί αιώνες σημαντικό θρησκευτικό και πνευματικό κέντρο των Ελλήνων του Πόντου. Κατά την περίοδο των διωγμών και της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου (1914-1923), η ιστορική μονή λεηλατήθηκε και καταστράφηκε, ενώ μοναχοί και κάτοικοι της περιοχής βίωσαν την προσφυγιά και την εξορία. Μετά την ανταλλαγή των πληθυσμών το 1923, οι πρόσφυγες Πόντιοι μετέφεραν στην Ελλάδα ιερές εικόνες, κειμήλια και πολύτιμα στοιχεία της ιστορικής τους ταυτότητας, τα οποία σήμερα φυλάσσονται στη μονή του Αγίου Δημητρίου Κοζάνης ως ζωντανές μαρτυρίες της ιστορικής μνήμης. Στους χώρους της μονής φιλοξενούνται ιερές εικόνες, εκκλησιαστικά κειμήλια, φωτογραφικό υλικό και μαρτυρίες που αναδεικνύουν τα δεινά που υπέστη ο Ποντιακός Ελληνισμός. Το μοναστήρι έχει εξελιχθεί σε τόπο προσκυνήματος, ιστορικής γνώσης και διατήρησης της συλλογικής μνήμης, ιδιαίτερα για τις νεότερες γενιές.

Οι σημερινές εκδηλώσεις κορυφώθηκαν με επιμνημόσυνη δέηση, καταθέσεις στεφάνων και πολιτιστικά δρώμενα μνήμης, στέλνοντας το διαχρονικό μήνυμα ότι η ιστορική μνήμη δεν σβήνει. Η διατήρηση της αλήθειας και η ανάδειξη της ιστορικής δικαίωσης του Ποντιακού Ελληνισμού παραμένουν χρέος και ευθύνη όλων απέναντι στις θυσίες των προγόνων μας.

Συγκίνηση και Μνήμη στην Κεντρική Πλατεία Κοζάνης στο «Χορόδραμα» για τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου 

              Με βαθιά συγκίνηση, έντονη συναισθηματική φόρτιση και σεβασμό στην ιστορική μνήμη πραγματοποιήθηκε χθες το βράδυ στην κεντρική πλατεία της Κοζάνη το «Χορόδραμα – Αφιέρωμα στη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου», μια ξεχωριστή εκδήλωση αφιερωμένη στη μνήμη των εκατοντάδων χιλιάδων θυμάτων του Ποντιακού Ελληνισμού.

Η κεντρική πλατεία της πόλης μετατράπηκε σε έναν χώρο μνήμης, περισυλλογής αλλά και ιστορικής ευθύνης, όπου οι ήχοι της ποντιακής λύρας, οι αφηγηματικές στιγμές και οι συγκλονιστικές χορογραφίες «ζωντάνεψαν» τον πόνο του ξεριζωμού, της προσφυγιάς και της απώλειας που σημάδεψαν τον Ελληνισμό του Πόντου. Μέσα από το χορόδραμα ξεδιπλώθηκαν εικόνες μιας ιστορίας βαθιά χαραγμένης στη συλλογική συνείδηση: οι αλησμόνητες πατρίδες, οι διωγμοί, οι πορείες θανάτου, οι χαμένες οικογένειες, αλλά και η δύναμη της πίστης, της παράδοσης και της επιβίωσης.

Οι συμμετέχοντες καλλιτέχνες και τα μέλη των ποντιακών συλλόγων απέδωσαν με σεβασμό και αυθεντικότητα το δράμα αλλά και την ψυχή του Ποντιακού Ελληνισμού, προκαλώντας ρίγη συγκίνησης στους παρευρισκόμενους. Την εκδήλωση διοργάνωσαν τα Ποντιακά Σωματεία του Δήμου Κοζάνης «Ευξείνιος Κύκλος», με τη συνδιοργάνωση της Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας, του Δήμος Κοζάνης και του ΣΠΟΣ Δυτικής Μακεδονίας και Ηπείρου της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος, στέλνοντας ένα ισχυρό μήνυμα πως η ιστορική μνήμη παραμένει ζωντανή και αδιαπραγμάτευτη. Πλήθος κόσμου, άνθρωποι κάθε ηλικίας, νέοι αλλά και απόγονοι προσφύγων του Πόντου, παρακολούθησαν με εμφανή συγκίνηση την εκδήλωση, κρατώντας ζωντανή τη φλόγα της μνήμης και της ιστορικής δικαίωσης. Οι σιωπηλές στιγμές κατά τη διάρκεια του αφιερώματος, τα δάκρυα συγκίνησης αλλά και το θερμό χειροκρότημα στο τέλος της παράστασης απέδειξαν πως η μνήμη της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου εξακολουθεί να ενώνει και να συγκλονίζει.

Η χθεσινή βραδιά δεν αποτέλεσε μόνο ένα καλλιτεχνικό δρώμενο, αλλά μια βαθιά υπόσχεση πως οι θυσίες, ο πόνος και η ιστορία του Ποντιακού Ελληνισμού δεν θα λησμονηθούν ποτέ.