Η 1η θεματική ενότητα συζητήσεων ανάμεσα σε ειδικούς επιστήμονες που διοργάνωσε ο ΙΣΘ στο πλαίσιο της φετινής ΔΕΘ, στο stand 11, στο περίπτερο 15, αφορούσε στη ρομποτική στην ιατρική και στην αποκατάσταση και όλοι συμφώνησαν ότι η τελική απόφαση, η συναίνεση του ασθενούς, η δεοντολογία και η νομική ευθύνη παραμένουν στον άνθρωπο. Όπως τόνισε ο πρόεδρος του ΙΣΘ, Νίκος Μπάτζιος «Ιδιαίτερη έμφαση πρέπει να δίνεται στην ανάγκη πλήρους ενημέρωσης του ασθενούς, στην προστασία των ευαίσθητων δεδομένων υγείας, στην εκπαίδευση από τις ιατρικές σχολές και στη διασφάλιση ότι η τεχνολογία συνδράμει τις προσπάθειες του γιατρού και υπηρετεί τον ασθενή ενώ δεν δημιουργεί νέες ανισότητες»
Εγχείρηση από απόσταση… 8.000 χιλιομέτρων!
Ο πρόεδρος του ΙΣΘ Νίκος Μπάτζιος στην πρώτη στρογγυλή τράπεζα υπογράμμισε ότι ο Σύλλογος επιλέγει συνειδητά θέματα που συνδέουν την κλινική πράξη με την καινοτομία, την ηθική και το δίκαιο. Όπως σημείωσε, δεν υπάρχουν σύνορα ανάμεσα στην ιατρική και την τεχνολογική εξέλιξη, αρκεί η εξέλιξη αυτή να γίνεται προς όφελος του ασθενούς και με σαφές θεσμικό πλαίσιο. Ο καθηγητής Ουρολογίας Ευάγγελος Λιάτσικος, Διευθυντής της Ουρολογικής Κλινικής του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου Πατρών και Πρόεδρος του European School of Urology, συμμετείχε διαδικτυακά και παρουσίασε την εμπειρία της πρώτης διακρατικής ρομποτικής ριζικής προστατεκτομής από την Κίνα στην Αθήνα, σε απόσταση 8.000 χιλιομέτρων. Εξήγησε ότι η χειρουργική πράξη παραμένει η ίδια. Ο χειρουργός χειρίζεται τα ρομποτικά χέρια από απόσταση μέσω συνδέσεων υψηλής προτεραιότητας. Ο βασικός τεχνικός κίνδυνος είναι η διακοπή της επικοινωνίας, γι’ αυτό απαιτείται σχέδιο εναλλαγής με επιτόπια ομάδα. Τόνισε ότι η ευθύνη παραμένει στον χειρουργό, ανεξάρτητα από την απόσταση, και ότι ο ασθενής πρέπει να γνωρίζει εξαρχής τους κινδύνους και τα εναλλακτικά σενάρια. Η ρομποτική, πρόσθεσε, δεν αφορά μόνο το χειρουργείο, ανοίγει το δρόμο στην τηλεχειρουργική για απομακρυσμένες περιοχές και στην τηλεκπαίδευση. Στο μέλλον η αυτοματοποίηση θα αυξηθεί, όπως συμβαίνει ήδη με τον αυτόματο πιλότο στην αεροπορία. Τα ρομπότ, ωστόσο, παραμένουν προς το παρόν, εργαλεία. Ο γιατρός δεν χρειάζεται να γίνει προγραμματιστής πρέπει όμως να μάθει να χρησιμοποιεί την τεχνολογία με ασφάλεια.
Ο καθηγητής Ιατρικής του ΑΠΘ Παναγιώτης Μπαμίδης, Διευθυντής του Εργαστηρίου Ιατρικής Φυσικής και Ψηφιακής Καινοτομίας και Πρόεδρος της ΕΛΕΒΙΤ, έθεσε στο επίκεντρο την αποκατάσταση, την τρίτη ηλικία και την καθημερινή αυτονομία. Υποστήριξε ότι η τεχνητή νοημοσύνη και τα κοινωνικά ρομπότ μπορούν να ενισχύσουν την ευεξία και τη μακροζωία, ιδίως σε ηλικιωμένους που δεν είναι εξοικειωμένοι με την τεχνολογία. Προειδοποίησε όμως ότι η εμπιστοσύνη στα συστήματα πρέπει να είναι ελεγχόμενη. Ο ασθενής μπορεί να έχει περισσότερη πληροφορία, αλλά ο γιατρός διαθέτει τη γνώση, την κρίση και την εμπειρία. Η τεχνητή νοημοσύνη δεν πρέπει ποτέ να αποφασίζει μόνη της. Ζήτησε αλλαγή των προγραμμάτων σπουδών στις Ιατρικές Σχολές, ώστε οι νέοι γιατροί να εκπαιδεύονται έγκαιρα στη χρήση ψηφιακών εργαλείων, χωρίς να μετατρέπονται σε ειδικούς πληροφορικής. Ο καθηγητής και Διευθυντής Χειρουργικής Μεταμοσχεύσεων του ΑΠΘ Γεώργιος Τσουλφάς, Αντιπρόεδρος του Τμήματος Ιατρικής ΑΠΘ, χαρακτήρισε τη ρομποτική… προέκταση των χεριών του χειρουργού και όχι υποκατάστασή του. Τα πλεονεκτήματα είναι η ακρίβεια, η σταθερότητα, η καλύτερη εικόνα και η δυνατότητα καταγραφής των επεμβάσεων για εκπαίδευση. Στις μεταμοσχεύσεις από ζώντα δότη, οι μικρότερες τομές επιταχύνουν την ανάρρωση και μπορούν να αυξήσουν τις δωρεές οργάνων. Τόνισε ότι το ρομπότ βοηθά περισσότερο τον ήδη καλό χειρουργό. Η εκπαίδευση πρέπει να ξεκινά από τις βασικές τεχνικές και να περιλαμβάνει πάντα τη δυνατότητα μετατροπής σε ανοιχτή επέμβαση. Η τεχνολογία θα προχωρήσει ούτως ή άλλως γι’ αυτό η κατάρτιση πρέπει να αρχίζει από το πανεπιστήμιο. Στην Ελλάδα τα δημόσια ρομποτικά συστήματα παραμένουν λίγα, όμως η εικόνα αλλάζει.
Η σχέση του γιατρού με τον ασθενή στο επίκεντρο
Η δικηγόρος παρ’ Αρείω Πάγω Γιούλα Χατζηδημητρίου, με ειδίκευση στην προστασία προσωπικών δεδομένων, ανέλυσε τις νομικές συνέπειες της τηλεχειρουργικής. Η νέα πραγματικότητα δεν αφορά μόνο στον γιατρό και τον ασθενή, αλλά δίκτυα, παρόχους, κατασκευαστές και διασυνοριακές έννομες τάξεις. Σε περίπτωση λάθους πρέπει να διαπιστώνεται αν η αιτία είναι ιατρική, τεχνική ή δικτυακή. Η ασφάλιση όλων των εμπλεκομένων είναι κρίσιμη. Η συναίνεση του ασθενούς δεν μπορεί να περιορίζεται σε μια υπογραφή, οφείλει να περιλαμβάνει τη χρήση ρομπότ, την απόσταση του χειρουργού, τους κινδύνους διακοπής και τα εναλλακτικά σχέδια. Ιδιαίτερη μέριμνα απαιτείται για τους ηλικιωμένους. Τα δεδομένα υγείας είναι ιδιαίτερα ευαίσθητα και προϋποθέτουν κρυπτογράφηση, περιορισμένη πρόσβαση και εκτίμηση αντικτύπου. Το λεγόμενο «μαύρο κουτί» της τεχνητής νοημοσύνης δυσχεραίνει τον έλεγχο. Καταληκτικά, η σχέση γιατρού–ασθενούς πρέπει να μείνει στο κέντρο η τεχνολογία είναι εργαλείο, όχι εμπόδιο.
Ακόμη δύο ενότητες συζητήσεων του ΙΣΘ
Ο πρόεδρος του ΙΣΘ Νίκος Μπάτζιος ανακεφαλαιώνοντας τόνισε ότι η καινοτομία στην ιατρική είναι αναγκαία και ευπρόσδεκτη, όταν υπηρετεί τον ασθενή, διασφαλίζει την ισότιμη πρόσβαση, προστατεύει τα προσωπικά δεδομένα και διατηρεί ακέραιη την ευθύνη του γιατρού. Ο κύκλος συζητήσεων με ειδικούς επιστήμονες συνεχίζεται στο περίπτερο του ΙΣΘ, σήμερα Τετάρτη 9 Σεπτεμβρίου, 17:00–19:00, με θέμα την «Τεχνητή Νοημοσύνη στην Ιατρική – Μπορεί να αντικαταστήσει τον γιατρό;» ενώ την Παρασκευή 11 Σεπτεμβρίου, τις ίδιες ώρες, θα φιλοξενηθεί στις εγκαταστάσεις του ΙΣΘ στη ΔΕΘ η 3η θεματική ενότητα με θέμα «Τηλεϊατρική, Τηλεσυμβουλευτική, Τηλεδιάγνωση».
Κάνε like στη σελίδα μας στο Facebook
Ακολούθησε μας στο Twitter
Κάνε εγγραφή στο κανάλι μας στο Youtube
Γίνε μέλος στο κανάλι μας στο Viber
– Αναφέρεται ως πηγή το ertnews.gr στο σημείο όπου γίνεται η αναφορά.
– Στο τέλος του άρθρου ως Πηγή
– Σε ένα από τα δύο σημεία να υπάρχει ενεργός σύνδεσμος
