Σπάνια κρασιά που «δεν πίνονταν» και ήταν κρυμμένα στο κελάρι ενός «στοιχειωμένου» κάστρου για έναν αιώνα σπάνε ρεκόρ σε δημοπρασία

Το κάστρο Γκλάμις έχει πλούσια ιστορία. Φημίζεται ως το πιο στοιχειωμένο κάστρο της Σκωτίας, φιλοξένησε κάποτε τη Μαρία, Βασίλισσα της Σκωτίας, και έχει στενούς δεσμούς με τη βρετανική βασιλική οικογένεια. Λέγεται επίσης ότι ενέπνευσε την τραγωδία του Ουίλιαμ Σαίξπηρ «Μάκβεθ».

Όμως, ίσως ένα από τα πιο γοητευτικά του αξιοθέατα είναι αυτό που βρίσκεται βαθιά μέσα στο κελάρι του, το οποίο ένας ειδικός περιέγραψε ως «σπηλιά του Αλαντίν».

Για σχεδόν έναν αιώνα, μπουκάλια κρασιού Μπορντό που προηγουμένως θεωρούνταν ακατάλληλα για κατανάλωση, ήταν κρυμμένα στο σκωτσέζικο κάστρο. Σήμερα, το περιεχόμενό τους θεωρείται από τα καλύτερα – και πιο πολύτιμα – στον κόσμο. Τώρα, δύο magnum του Château Lafite Rothschild 1870 πωλήθηκαν για το ποσό ρεκόρ των 306.250 δολαρίων.

Τα δύο μπουκάλια ήταν το επίκεντρο της δημοπρασίας «Immortal Vintages» στο Sotheby’s στις 17 Απριλίου και θεωρούνται «θρυλικά» από τους γνώστες.

Η πρώτη φιάλη magnum έθεσε νέο παγκόσμιο ρεκόρ για την ηλικία και το μέγεθός της, καθώς πουλήθηκε για 106.250 δολάρια. Λίγο αργότερα, η δεύτερη φιάλη έσπασε και πάλι το παγκόσμιο ρεκόρ, φτάνοντας τις 200.000 δολάρια σε σχεδόν τέσσερα λεπτά δημοπρασίας μεταξύ υποψήφιων αγοραστών μέσω τηλεφώνου και διαδικτύου, ανέφερε ο οίκος Sotheby’s σε δήλωσή του. Περιγραφόμενη από το Sotheby’s ως «μια ιστορική πώληση από έναν μόνο ιδιοκτήτη», η συνολική δημοπρασία αποτελούνταν από περισσότερα από 250 παρτίδες κρασιών Μπορντό που καλύπτουν δύο αιώνες και απέφερε περισσότερα από 2 εκατομμύρια δολάρια.

Έχοντας ανακαλυφθεί στο κελάρι του κάστρου Γκλάμις τη δεκαετία του 1970, οι δύο φιάλες magnum αναμενόταν να πωληθούν έως και 50.000 δολάρια η καθεμία όταν θα έβγαιναν στο σφυρί στη Νέα Υόρκη.

Το κάστρο Γκλάμις, που βρίσκεται στα ανατολικά της Σκωτίας, περίπου 19 χιλιόμετρα από το Νταντί, αποτελεί την πατρογονική έδρα των Κόμητων του Στράθμορ και του Κίνγκχομ από το 1372. Το κελάρι του κάστρου, γνωστό ως «κατακόμβες», διαμορφώθηκε το 1765 για τον Τζον, τον 9ο Κόμη του Στράθμορ.

Σύμφωνα με την Ίνγκριντ Τόμσον, την αρχειοθέτη του Κάστρου Γκλάμις, το κελάρι χρησιμοποιείται σήμερα «για γενική αποθήκευση και είδη καθαρισμού», αλλά κατά τη διάρκεια των δεκαετιών που φιλοξενούσε τα από καιρό ξεχασμένα μπουκάλια, η ιστορία γράφονταν στους επάνω ορόφους.

Η μητέρα της αείμνηστης βασίλισσας Ελισάβετ Β’, Ελισάβετ Μπόουζ-Λάιον, μεγάλωσε στο κάστρο Γκλάμις πριν παντρευτεί τον μελλοντικό βασιλιά Γεώργιο VI το 1923. Η μικρότερη κόρη του ζευγαριού – και αδελφή της βασίλισσας Ελισάβετ – η πριγκίπισσα Μάργκαρετ, γεννήθηκε στο Γκλάμις.

«Οι πριγκίπισσες πέρασαν πολλές ευτυχισμένες διακοπές στο Γκλάμις, και έχουμε επιστολές από τη «Lilibet» προς τους παππούδες της, στις οποίες τους ευχαριστεί για τις διαμονές τους στο Γκλάμις», λέει η Τόμσον.

Οι δυο φιάλες magnum, που προέρχονται από το κτήμα Château Lafite Rothschild του Μπορντό στη Γαλλία, ανακαλύφθηκαν σχεδόν τυχαία. Ήταν μεταξύ των 42 μπουκαλιών που βρέθηκαν λίγο πριν από μια δημοπρασία του οίκου Christie’s το 1971 με τίτλο «Τα καλύτερα και σπανιότερα κρασιά από ιδιωτικές κάβες».

Ο Μάικλ Μπρόντμπεντ, ο αείμνηστος ιδρυτής του τμήματος κρασιών του οίκου Christie’s, ανέφερε ότι βρήκε τις φιάλες του Lafite του 1870 όταν επισκέφθηκε για πρώτη φορά το κάστρο. Το ημερολόγιο του κελάριου έδειχνε ότι ο 13ος κόμης του Στράθμορ είχε αγοράσει 48 φιάλες Lafite του 1870 και τις είχε αποθηκεύσει στο κελάρι το 1878.

«Το κρασί ήταν τόσο στυφό που δεν του άρεσε και, όταν πέθανε… το κρασί ήταν σχεδόν άθικτο, και οι διάδοχοί του απλώς το άφησαν εκεί», έγραψε ο Μπρόντμπεντ στην περιγραφή του, η οποία βρίσκεται στον ιστότοπο του Christie’s.

«Στην πραγματικότητα χρειάστηκαν ολόκληρα 50 χρόνια για να ωριμάσει αρκετά ώστε να γίνει πόσιμο, και ήταν ήδη ενός αιώνα την εποχή της επίσκεψής μου και της επακόλουθης συμφωνίας για την πώληση όλου του παλαιού κρασιού του Κάστρου Γκλάμις».

Ο Μπρόντμπεντ αποφάσισε ότι θα ήταν «συνετό» να δοκιμάσει το κρασί πριν από την πώληση. «Η στάθμη ήταν τέλεια, ο φελλός ήταν σε καλή κατάσταση, το χρώμα του κρασιού εντυπωσιακά βαθύ, η μύτη του ήταν καλή – χωρίς ίχνος οξείδωσης ή οξύτητας, και η ισορροπία και η γεύση του τέλειες» έγραψε.

Ο Ρίτσαρντ Γιανγκ, επικεφαλής των δημοπρασιών κρασιών του οίκου Sotheby’s για την Αμερική, εξήγησε σε ένα email προς το CNN τον «θρυλικό» χαρακτήρα της σοδειάς. «Όταν το κελάρι ανακαλύφθηκε εκ νέου και δημοπρατήθηκε το 1971, οι φιάλες βρέθηκαν σε εξαιρετικά καλή κατάσταση – κάτι σχεδόν ανήκουστο για κρασιά αυτής της ηλικίας», είπε.

«Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι οι φιάλες από αυτό το κελάρι που έχουν ανοιχτεί έκτοτε, θεωρούνται ευρέως ως τα καλύτερα διατηρημένα δείγματα του Lafite του 1870, γεγονός που τους προσδίδει σχεδόν καθεστώς αναφοράς μεταξύ των συλλεκτών».

«Χαμένος» τρόπος οινοποίησης

Ένα από τα στοιχεία που το καθιστούν τόσο ξεχωριστό είναι ότι χρονολογείται πριν από την επιδημία της φυλλοξήρας στα τέλη του 19ου αιώνα, όταν μικροσκοπικά έντομα επιτέθηκαν στις ρίζες των αμπελιών και κατέστρεψαν τεράστιες εκτάσεις ευρωπαίκών αμπελώνων, όπως δήλωσε ο Γιανγκ.

«Η μακροπρόθεσμη λύση ήταν να εμβολιαστούν ευρωπαϊκά αμπέλια σε ανθεκτικά αμερικανικά υποκείμενα, μια πρακτική που χρησιμοποιείται ακόμη και σήμερα. Ωστόσο, αυτό άλλαξε ριζικά τη βιολογία του αμπελιού και πολλοί πιστεύουν ότι αλλοίωσε τον χαρακτήρα των κρασιών. Τα κρασιά προ-φυλλοξήρας, όπως το Lafite του 1870, είναι επομένως πολύτιμα, επειδή παρασκευάστηκαν από αυθεντικά, μη εμβολιασμένα αμπέλια, προσφέροντας μια γεύση από ένα «χαμένο» στυλ οινοποίησης».

Σύμφωνα με τον Γιανγκ, κρασιά από εσοδείες όπως το 1870 και το 1865 εμφανίζονται σε δημοπρασίες μόνο μία ή δύο φορές τη δεκαετία και γίνονται «εξαιρετικά σπάνια» – ενώ τα μπουκάλια magnum, που περιέχουν 1,5 λίτρα κρασιού, είναι ακόμη πιο σπάνια.

«Η σπηλιά του Αλαντίν»

Ο Τζέισον Τεζάουρο είναι σομελιέ, συγγραφέας και φωτογράφος που γνώριζε τον Μπρόντμπεντ.

«Το αποκαλούσε σπηλιά του Αλαντίν», είπε ο Τεζάουρο αναφερόμενος στην περιγραφή του Μπρόντμπεντ για το Γκλάμις. «Αυτή η σοδειά που συναντάται μία φορά σε έναν αιώνα, ξεχασμένη σε ένα κελάρι που συναντάται μία φορά σε έναν αιώνα, οδήγησε σε μια εύρεση που συμβαίνει μία φορά στη ζωή», πρόσθεσε.

Ο Τεζάουρο είπε ότι δοκίμασε ένα Lafite του 1870 σε μια εκδήλωση μόνο για προσκεκλημένους το 2023.

«Έχω μια αισθητηριακή ανάμνηση αυτού του συγκεκριμένου κρασιού, κάτι που δεν συμβαίνει με κάθε κρασί, ακόμη και με τα εξαιρετικά.

Στο τραπέζι εκείνο υπήρχαν κρασιά που θα ήταν τα καλύτερα κρασιά που άλλοι άνθρωποι έχουν δει στη ζωή τους, και όμως επισκιάστηκαν εντελώς από το 1870», δήλωσε στο CNN.

«Είναι σαν να θαυμάζεις τη Σοφία Λόρεν στα 90 της», πρόσθεσε. «Δεν την κοιτάς για την ομορφιά της όταν ήταν 19 ετών. Ψάχνεις τις ρυτίδες της εμπειρίας στο πρόσωπό της. Αυτό λοιπόν που είχε αυτό το κρασί και μας εξέπληξε όλους, ήταν ότι μπορούσαμε ακόμα να μυρίσουμε τον καρπό.

Το να σηκώσεις την κουρτίνα και να δεις ακόμα αυτό που υπήρχε εκεί – όχι ηχώ, όχι σκιές – αλλά να λαμβάνεις ακόμα τις πρώτες εντυπώσεις από τον καρπό και το χρώμα ήταν εξαιρετικό».

Ο Τεζάουρο είπε ότι αυτού του είδους οι δημοπρασίες, στις οποίες παρουσιάστηκε και ένα ακόμη παλαιότερο Château Lafite του 1865 (που πωλήθηκε για 40.000 δολάρια), προσελκύουν δύο είδη πλειοδοτών – εκείνους που θα κρατήσουν το κρασί σε ένα ράφι ως μέρος μιας συλλογής και εκείνους που «είναι τόσο παθιασμένοι» που «θέλουν να βιώσουν τι συνέβαινε στον κόσμο το 1870».

Πηγή: CNN