Ο Ίλον Μασκ έχει πολλούς να ευχαριστήσει για το γεγονός ότι έγινε ο πρώτος τρισεκατομμυριούχος στον κόσμο: τους μηχανικούς των εταιρειών του που πέτυχαν τεχνολογικές καινοτομίες, τους επενδυτές της Wall Street που ήταν πρόθυμοι να επενδύσουν δισεκατομμύρια παρά τα αμφίβολα οικονομικά στοιχεία των επιχειρήσεών του, αλλά πάνω απ’ όλα τους Αμερικανούς φορολογούμενους και τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής των ΗΠΑ.
«Δεν θα υπήρχαν η Tesla και η SpaceX χωρίς την κυβέρνηση», δήλωσε ο Ρος Γκέρμπερ, διευθύνων σύμβουλος της επενδυτικής εταιρείας Gerber Kawasaki και από τους πρώτους επενδυτές της Tesla.
Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση χορήγησε στην SpaceX επιχορηγήσεις άνω των 500 εκατ. δολαρίων στα πρώτα χρόνια λειτουργίας της. Και αυτά τα 500 εκατ. δολάρια αποτελούν μόνο ένα μικρό μέρος της βοήθειας που έλαβε η Tesla μέσω επιχορηγήσεων, δανείων, συμβάσεων και ρυθμιστικών πολιτικών.
Αυτό δεν σημαίνει ότι η επιτυχία της SpaceX ή η χρηματιστηριακή αξία της Tesla, που προσεγγίζει τα 1,5 τρισ. δολάρια, οφείλονται αποκλειστικά στις κρατικές δαπάνες. Ωστόσο, και οι δύο εταιρείες βρέθηκαν σε οριακή κατάσταση ως νεοφυείς επιχειρήσεις πριν λάβουν κρατικές ενισχύσεις.
Τα πρώτα κεφάλαια έδωσαν ώθηση στην SpaceX
Το ερώτημα για το πόσο από την προσωπική περιουσία του Μασκ, που εκτιμάται στο 1 τρισ. δολάρια, προέρχεται από κρατική στήριξη δεν έχει απλή απάντηση. Με βάση ορισμένα κριτήρια, μόνο ένα μικρό μέρος της περιουσίας του συνδέεται άμεσα με χρήματα των φορολογουμένων. Οι εταιρείες του έχουν λάβει «μόνο» δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια μέσω κρατικών συμβάσεων και προγραμμάτων.
Ωστόσο, δεν έχουν σημασία μόνο τα ποσά αλλά και η χρονική στιγμή κατά την οποία δόθηκαν. Η πρώτη μεγάλη οικονομική ενίσχυση που έλαβε η SpaceX ήταν μια επιχορήγηση της NASA το 2006, ύψους 278 εκατ. δολαρίων για την ανάπτυξη του πυραυλικού συστήματος Falcon και της διαστημικής κάψουλας Dragon. Το πρόγραμμα των διαστημικών λεωφορείων πλησίαζε στο τέλος του και οι ΗΠΑ χρειάζονταν έναν νέο τρόπο μεταφοράς αστροναυτών και φορτίου στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό.
«Αυτό αντιστοιχούσε περίπου στο ήμισυ των κεφαλαίων που είχε συγκεντρώσει έως τότε», δήλωσε ο Κέισι Ντράιερ, επικεφαλής πολιτικής διαστήματος της Planetary Society. «Ήταν μια πολύ σημαντική δέσμευση εκ μέρους της NASA».
Παρότι η NASA επωφελήθηκε από την επιτυχία της SpaceX, με δεκάδες αποστολές ανθρώπων προς τον διαστημικό σταθμό, δεν αποκόμισε κέρδη αντίστοιχα με εκείνα των ιδιωτών επενδυτών.
«Όσοι είχαν βάλει το άλλο μισό των κεφαλαίων εκείνης της εποχής πρόκειται να γίνουν πολυδισεκατομμυριούχοι», σημείωσε ο Ντράιερ.
Η στήριξη της NASA δεν περιορίστηκε στις επιχορηγήσεις. Ο ίδιος ο Μασκ έχει αναγνωρίσει ότι η εταιρεία δεν είχε σχεδόν καθόλου κεφάλαια στα τέλη του 2008, όταν εξασφάλισε μια κρίσιμη σύμβαση ύψους 1,6 δισ. δολαρίων από τη NASA.
«Το γεγονός είναι ότι δεν θα μπορούσαμε να είχαμε ιδρύσει την SpaceX ούτε να φτάσουμε ως εδώ χωρίς τη βοήθεια της NASA», δήλωσε ο Μασκ το 2012.
Οι κανονισμοί κράτησαν ζωντανή την Tesla
Σε σύγκριση με την SpaceX, η Tesla έλαβε σχετικά λίγες κρατικές συμβάσεις. Ωστόσο, η βοήθεια που έλαβε στα πρώτα της βήματα ήταν καθοριστική. Τον Ιανουάριο του 2010, η Tesla είχε πουλήσει λιγότερα από 2.000 αυτοκίνητα σε όλη την ιστορία της. Τότε, έλαβε χαμηλότοκο δάνειο ύψους 465 εκατ. δολαρίων από το υπουργείο Ενέργειας των ΗΠΑ, λίγους μήνες πριν από την εισαγωγή της στο χρηματιστήριο. Με αυτά τα κεφάλαια ανέπτυξε το Model S, το πρώτο μεγάλο εμπορικό της επιτυχημένο μοντέλο. Το δάνειο αποπληρώθηκε νωρίτερα από το προβλεπόμενο, μέσω νέας έκδοσης μετοχών το 2013.
Επιπλέον, η έκπτωση φόρου 7.500 δολαρίων για τους αγοραστές ηλεκτρικών οχημάτων επέτρεψε στην Tesla και σε άλλες αυτοκινητοβιομηχανίες να διαθέτουν τα οχήματά τους σε υψηλότερες τιμές. Οι αγοραστές Tesla έλαβαν ομοσπονδιακές φορολογικές ελαφρύνσεις που εκτιμάται ότι ξεπέρασαν τα 3,4 δισ. δολάρια πριν το μέτρο καταργηθεί το 2019. Όταν η επιδότηση σταμάτησε, η Tesla αναγκάστηκε να μειώσει τις τιμές των αυτοκινήτων της.
Η φορολογική πίστωση αποκαταστάθηκε το 2023 στο πλαίσιο του Νόμου για τη Μείωση του Πληθωρισμού της κυβέρνησης Μπάιντεν. Ωστόσο, οι Ρεπουμπλικάνοι στο Κογκρέσο και η κυβέρνηση Τραμπ τερμάτισαν την πίστωση σε ολόκληρο τον κλάδο στις 30 Σεπτεμβρίου 2025.
Οι πιστώσεις εκπομπών απέφεραν δισεκατομμύρια
Η σημαντικότερη όμως στήριξη προς την Tesla δεν προήλθε από τις φορολογικές ελαφρύνσεις για αγοραστές ηλεκτρικών οχημάτων, αλλά από ένα κυβερνητικό πρόγραμμα για τη μείωση των εκπομπών άνθρακα σε ολόκληρη την αυτοκινητοβιομηχανία.
Σύμφωνα με το κανονιστικό πλαίσιο, οι αυτοκινητοβιομηχανίες όφειλαν να τηρούν συγκεκριμένα όρια εκπομπών. Όσες δεν τα τηρούσαν, έπρεπε να αγοράζουν πιστώσεις εκπομπών από εταιρείες που συμμορφώνονταν. Η Tesla, επειδή παράγει αποκλειστικά ηλεκτρικά οχήματα, διέθετε πάντα τέτοιες πιστώσεις προς πώληση. Έτσι, σχεδόν όλες οι άλλες αυτοκινητοβιομηχανίες στις ΗΠΑ κατέβαλλαν χρήματα στην Tesla για να καλύψουν τις δικές τους υποχρεώσεις.
Οι πωλήσεις αυτών των πιστώσεων αντιστοιχούσαν σχεδόν στο 25% των εσόδων της εταιρείας το 2008 και περίπου στο 10% των εσόδων της κατά τα επόμενα πέντε χρόνια. Από το 2008 έως το 2019, οι πωλήσεις αυτές απέφεραν περισσότερα από 2 δισ. δολάρια. Από το 2019 και μετά, απέφεραν επιπλέον 12,3 δισ. δολάρια, τα οποία σχεδόν στο σύνολό τους μετατράπηκαν σε κέρδη.
Ο ίδιος ο Μασκ έχει παραδεχθεί ότι η Tesla βρέθηκε κοντά στη χρεοκοπία ακόμη και το 2019. Μάλιστα, η εταιρεία κατάφερε να εμφανίσει κέρδη χωρίς τη βοήθεια των πιστώσεων εκπομπών μόλις το 2021.
Η πίστη της Wall Street και ο ρόλος του κράτους
Σήμερα, η αξία της Tesla δεν συνδέεται τόσο με τις πωλήσεις αυτοκινήτων όσο με τις προσδοκίες για μελλοντικές τεχνολογίες, όπως τα αυτόνομα «ρομποταξί» και τα ανθρωποειδή ρομπότ, υποσχέσεις που ο Μασκ κάνει εδώ και χρόνια. Η πίστη της Wall Street στον Μασκ αποτελεί τον βασικό λόγο που η περιουσία του έχει φτάσει σε πρωτοφανή επίπεδα. Ωστόσο, αυτή η εμπιστοσύνη οικοδομήθηκε επειδή, στα πρώτα και πιο κρίσιμα στάδια ανάπτυξης των εταιρειών του, ήταν η αμερικανική κυβέρνηση- και όχι η Wall Street- που παρείχε την απαραίτητη οικονομική στήριξη.
«Αποδείχθηκε ότι ήταν προς όφελος της κυβέρνησης, της Αμερικής και της κοινωνίας να υπάρχουν αυτές οι εταιρείες, οπότε δεν μετανιώνω που το κράτος του έδωσε αυτά τα χρήματα», δήλωσε ο Γκέρμπερ. «Το λάθος της κυβέρνησης ήταν ότι θα έπρεπε να είχε αποκτήσει μετοχικό μερίδιο σε αυτές».
Διαβάστε επίσης: Ο Ίλον Μασκ έγινε ο πρώτος τρισεκατομμυριούχος στον κόσμο
Πηγή: CNN
Κάνε like στη σελίδα μας στο Facebook
Ακολούθησε μας στο Twitter
Κάνε εγγραφή στο κανάλι μας στο Youtube
Γίνε μέλος στο κανάλι μας στο Viber
– Αναφέρεται ως πηγή το ertnews.gr στο σημείο όπου γίνεται η αναφορά.
– Στο τέλος του άρθρου ως Πηγή
– Σε ένα από τα δύο σημεία να υπάρχει ενεργός σύνδεσμος
