Η αύξηση των επιθέσεων με όπλα και βόμβες την τελευταία δεκαετία στη Σουηδία, δεκάδες από τις οποίες πραγματοποιήθηκαν από ανηλίκους, έχει θέσει στις αρχές της σκανδιναβικής χώρας ένα επείγον πρόβλημα: τι να κάνουν με τα παιδιά που δολοφονούν ή διαπράττουν απόπειρες δολοφονίας.
Ενόψει των προς αμφίρροπων εκλογών του Σεπτεμβρίου, όπου η εγκληματικότητα αποτελεί κεντρικό ζήτημα, η κεντροδεξιά κυβέρνηση συνασπισμού – που στηρίζεται και από τους ακροδεξιούς Σουηδούς Δημοκράτες – υποστηρίζει ότι η ήπια προσέγγιση του παρελθόντος έχει αποτύχει και είναι καιρός να γίνει πιο αυστηρή, στέλνοντας παιδιά κάτω των 15 ετών στη φυλακή αντί να παρακολουθούν προγράμματα κοινωνικής πρόνοιας.

Ωστόσο, πολλοί ειδικοί και νομοθέτες προειδοποιούν ότι αυτή είναι μια λανθασμένη προσέγγιση.
Η Σουηδία αντιμετωπίζει ένα κύμα εγκληματικότητας εξαιτίας των συμμοριών, με δίκτυα που δραστηριοποιούνται σε εμπορία ναρκωτικών, απάτες μεγάλης κλίμακας και ληστείες.
Η αστυνομία εκτιμά αυτή τη στιγμή ότι υπάρχουν 17.500 ενεργά μέλη συμμοριών και 50.000 συνεργάτες. Οι συμμορίες χρησιμοποιούν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για να στρατολογούν νέα μέλη και εφήβους, σε ορισμένες περιπτώσεις παιδιά ηλικίας μόλις 11 ετών, για να διαπράξουν δολοφονίες και βομβιστικές επιθέσεις σε όλες τις σκανδιναβικές χώρες.
Σύμφωνα με τον νέο νόμο που προτείνεται, η ηλικία ποινικής ευθύνης θα μειωθεί από τα 15 έτη στα 13 και οι ανήλικοι που θα καταδικάζονται για τα πιο σοβαρά εγκλήματα θα φυλακίζονται σε ειδικές φυλακές. Μία από αυτές θα είναι κορίτσια.
«Βρισκόμαστε σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης», σχολίασε ο υπουργός Δικαιοσύνης Γκούναρ Στρόμερ, επισημαίνοντας ότι «πέρυσι, 52 παιδιά κάτω των 15 ετών βρέθηκαν ενώπιον της δικαιοσύνης ως ύποπτα για φόνο ή απόπειρα δολοφονίας. Δεν μιλάμε για κλοπή, ούτε καν για επίθεση ή ληστεία. Μιλάμε για φόνο.»
Το κοινοβούλιο θα ψηφίσει για την έγκριση του νέου νόμου στις 15 Ιουνίου, ο οποίος θα επανεξεταστεί μετά από πέντε χρόνια.
Η μείωση του ορίου ηλικίας ποινικής ευθύνης είναι μια νέα τακτική για την αντιμετώπιση της βίας των συμμοριών, που επίσης συμπεριλαμβάνει αυστηρότερες ποινές φυλάκισης και διευρυμένες αστυνομικές εξουσίες.
Η κυβέρνηση λέει ότι η καταστολή αποδίδει καρπούς. 44 άνθρωποι πυροβολήθηκαν και σκοτώθηκαν το 2025, από το μέγιστο των 62 το 2022. Παράλληλα, σήμερα περισσότερα μέλη συμμοριών βρίσκονται πίσω από τα κάγκελα.
Όμως η αντιμετώπιση των συμμοριών που στρατολογούν παιδιά θα είναι πολύ πιο περίπλοκη. Η κυβέρνηση λέει ότι η φυλακή θα λειτουργήσει ως αποτρεπτικό μέσο και τα εντατικά προγράμματα αποκατάστασης θα αποτρέψουν την υποτροπή.
Εφηβεία στη φυλακή
Στη φυλακή Ρόζερσμπεργκ, βόρεια της Στοκχόλμης, μία από τις τρεις φυλακές που θα δέχονται τους πιο βίαιους εφήβους παραβάτες, η ζωή πίσω από τα κάγκελα θα επικεντρώνεται στην εκπαίδευση.
Στον ελεύθερο χρόνο τους, οι κρατούμενοι θα μπορούν να παρακολουθούν τηλεόραση, να παίζουν βιντεοπαιχνίδια ή να προπονούνται σε γυμναστήριο. Τα κελιά θα είναι κλειδωμένα από τις 8 μ.μ. κάθε βράδυ.
Ο διοικητής των Φυλακών Γκάμπριελ Γουέσμαν αναμένει τους πρώτους κρατούμενους μετά το καλοκαίρι. Η μεγαλύτερη πρόκληση σε σύγκριση με τους ενήλικες κρατούμενους θα είναι η παροχή υποστήριξης στους εφήβους, μερικοί από τους οποίους δεν έχουν ζήσει ποτέ μακριά από τους γονείς τους.

«Θα μεγαλώσουν εδώ μέσα», είπε, προσθέτοντας ότι η φυλακή πρέπει να τους βοηθήσει να περάσουν την εφηβεία. Δεν θα επιτρέπονται τηλέφωνα, ενώ τα μαθήματα σκακιού θα βοηθούν στη συγκέντρωση.
Μέχρι σήμερα, οι χειρότεροι ανήλικοι παραβάτες της Σουηδίας αντιμετωπίζονταν από τις κοινωνικές υπηρεσίες. Αλλά αυτό το σύστημα θεωρείται ευρέως ως αποτυχημένο στη χώρα. Εννέα στα δέκα νεαρά μέλη συμμοριών που είχαν κρατηθεί σε οίκους ανηλίκων υποτροπιάζουν, σύμφωνα με έκθεση της Εθνικής Υπηρεσίας Ελέγχου της Σουηδίας, ενώ οκτώ στα δέκα καταλήγουν στη φυλακή ως ενήλικες.
Για την κυβέρνηση, η φυλάκιση αυτών των νεαρών θα προστατεύει το κοινό, θα παράσχει δικαιοσύνη στα θύματα και θα σπάσει τους δεσμούς με τις συμμορίες.
Οι ανησυχίες για τις επιπτώσεις
«Ένας 13χρονος είναι παιδί — ένα παιδί που δεν είναι καν νόμιμα αρκετά μεγάλος για να αγοράσει ενεργειακά ποτά», δήλωσε η εκπρόσωπος του αντιπολιτευόμενου Κόμματος του Κέντρου, Βίλμα Ροθ, συμπληρώνοντας ότι «τα παιδιά κάτω των 15 ετών που διαπράττουν σοβαρά εγκλήματα θα πρέπει να τους παρέχεται θεραπεία, αντί να φυλακίζονται».
Οι αρχές επιβολής του νόμου και οι σωφρονιστικές αρχές της Σουηδίας έχουν επίσης εκφράσει ανησυχίες.
Η Δανία πειραματίστηκε με τη μείωση του ορίου ηλικίας ποινικής ευθύνης στα 14 έτη το 2010, αλλά οι ερευνητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι δεν υπήρξε καμία επίδραση στα επίπεδα εγκληματικότητας.
Πηγή: Reuters
Κάνε like στη σελίδα μας στο Facebook
Ακολούθησε μας στο Twitter
Κάνε εγγραφή στο κανάλι μας στο Youtube
Γίνε μέλος στο κανάλι μας στο Viber
– Αναφέρεται ως πηγή το ertnews.gr στο σημείο όπου γίνεται η αναφορά.
– Στο τέλος του άρθρου ως Πηγή
– Σε ένα από τα δύο σημεία να υπάρχει ενεργός σύνδεσμος