Σε μια συζήτηση που συντόνιζε ο Άκης Καπράνος, σχετικά με την ταινία «Σπασμένη Φλέβα» που θα δούμε τη χειμερινή σαιζόν στους κινηματογράφους από την Tanweer, η Μαρία Κεχαγιόγλου, ο Γιάννης Αναστασάκης, ο Γιώργος Λυκούδης και ο Λεξ μοιράστηκαν με το κοινό της Κεφαλονιάς και του κινηματογραφικού Φεστιβάλ «Κύματα» τις σκέψεις τους αλλά και τις εμπειρίες από το γύρισμα, αλλά και το τελικό αποτέλεσμα (όσοι είχαν τη δυνατότητα να δουν μέρος της ταινίας μέσω του making of).
Ο καθένας, από τη δική του πλευρά, περιέγραψε την ένταση, τη συνέπεια, αλλά και το βάθος που κρύβει το σινεμά του Οικονομίδη, φωτίζοντας με προσωπικά παραδείγματα καθώς το έργο και η γλώσσα του δημιουργού, έχουν ήδη αφήσει τόσο έντονο αποτύπωμα.
Πρώτος πήρε το λόγο ο Γιώργος Λυκούδης, που υπογράφει το making of της ταινίας. Ο ίδιος τοποθέτησε τον εαυτό του στη θέση του μάρτυρα, του παρατηρητή που δεν ελέγχει αλλά καταγράφει: «Ήταν σα να δίνω το στίγμα πολεμικού ανταποκριτή», αποκρίθηκε και εσπευσε να επιβεβαιώσει την αίσθηση αυτή του συντονιστή: «Ναι, όντως έχεις δίκιο», συμφωνεί με τον Άκη Καπράνο. «[…] (αυτός είναι ο ρόλος μου στο making of) το να αφηγείσαι κάτι λίγο αποστασιοποιημένα, το τι γίνεται (παρασκηνιακά) και να […] δημιουργείς ένα ντοκιμαντέρ χωρίς να μπορείς να ελέγξεις τίποτα».
Η εμπειρία του από τα γυρίσματα είναι αποκαλυπτική: «Είσαι σε μια ομάδα, σε ένα γύρισμα όπου τα πάντα έχουν προγραμματιστεί από μια άλλη παραγωγή, από τον σκηνοθέτη κλπ. Και εσύ απλά είσαι εκεί και καταγράφεις αυτά που συμβαίνουν». Επιβεβαίωσε στη συνέχεια τη θέση του συντονιστή Άκη Καπράνου: «Έχω υπάρξει σε σετ του Γιάννη και γνωρίζω πολύ καλά πως το volume ανεβαίνει·ανεβαίνει (πολύ) και εκεί που νομίζεις ότι είναι στο τέρμα γίνεται ένα τσακ και πάει στο Θεό». «Όντως αυτό συμβαίνει. Αυτό συμβαίνει γιατί έχει μια τρομερή εμμονή με την απόλυτη τελειότητα όσον αφορά στην ερμηνεία των ηθοποιών».
Αυτό που τον συγκλόνισε περισσότερο, ωστόσο, ήταν η αλήθεια που αναζητά ο σκηνοθέτης: «Έχετε τραβήξει τόσες φορές που απλά περιμένεις να φτάσει 30 λήψεις, την ίδια σκηνή ξανά και ξανά μέχρι να φτάσει στην απόλυτη αλήθεια. Και είναι αυτό που με συγκλόνισε όταν πρωτοείδα τις ταινίες του Γιάννη. Αυτή τη συγκλονιστική αλήθεια που βγάζει το κάθε του πλάνο».
Θυμήθηκε έντονα το πρώτο του σοκ που είχε πάει όταν συστάθηκε με και στο σύμπαν του Οικονομίδη, με την ταινία «Σπιρτόκουτο»: «Είχα ένα γειτονόπουλο, ένα φίλο τέλος πάντων πολύ πιο μικρό από μένα, και μου έλεγε να πας να δεις μια καινούργια ταινία που λέγεται «Σπιρτόκουτο». […]Οπότε πάω και βλέπω μια ταινία και βλέπω […] τον πατέρα του φίλου μου. Δηλαδή βλέπω ξαφνικά έναν απίστευτο ρεαλισμό που με άφησε άφωνο. Και λέω τι γίνεται; Κάτι γίνεται εδώ, κάτι καινούργιο, κάτι αλλάζει». Στο τέλος έκανε μια τολμηρή σύγκριση του «Σπιρτόκουτου» με τη «Σπασμένη Φλέβα»: «[…]μπορώ να πω ότι (σ.σ. η «Σπασμένη Φλέβα») επαναλαμβάνει την έκπληξη του «Σπιρτόκουτου»… πλέον ίσως οι χαρακτήρες του ανήκουν σε άλλη κοινωνική τάξη, αλλά παρόλα αυτά για άλλη μια φορά εικονογραφεί ένα πρόσωπο της σύγχρονης εποχής».
Η Μαρία Κεχαγιόγλου στο making of που είδαμε όλοι λίγο νωρίτερα, είχε σαρωτικά διαφορετική αντίδραση στα off κάμερας. Για παράδειγμα ο Βασίλης Μπισμπίκης, τελείωνε μια έντονη σκηνή και όταν ήταν εκτός κάδρου κατευθείαν άλλαζε. Η Μαρία όμως, αφού κάνει τόπι στο ξύλο έναν επισκέπτη στο σπίτι της με μια ανθοδέσμη, επιστρέφει και είναι σαρωμένη με την ένταση του ρόλου, ώστε λίγες στιγμές αργότερα να αποσυμπιεστεί, μόνο όταν ένας συνεργάτης της προσφέρει ένα από αυτά τα σπασμένα τριαντάφυλλα. Όταν πήρε το νήμα μιλώντας για τη δική της πρώτη επαφή με τον κόσμο του Οικονομίδη, στην ταινία «Ψυχή στο στόμα», μας ξάφνιασε με την αφοπλιστική της κατάθεση εμπειρίας: «Δεν υπήρχε (ολοκληρωμένο) σενάριο τότε… υπήρχε ένας σκελετός και έπρεπε να δημιουργηθεί από εμάς. Εγώ δεν έχω τέτοια άνεση να παράγω κείμενο, οπότε τα έκανε όλα ο Γιάννης». Δεν έκρυψε ότι στην αρχή είχε δυσκολευτεί: «Είχα ζοριστεί γιατί έπρεπε να ξεπεράσω δικά μου πράγματα. Τον καθωσπρεπισμό μου. Την συστολή ίσως». Όμως στη συνέχεια, όλα άλλαξαν: «Αυτό στην πορεία έφυγε όμως και τα γυρίσματα ήταν πραγματικά απόλαυση». Θυμήθηκε ακόμη και την απογοήτευσή της όταν «κόπηκαν τρεις από τις έξι σκηνές και έμεινε μισός ο ρόλος», αλλά και την απίστευτη χαρά στη νέα τους συνεργασία: «Αυτή τη φορά ήταν ένα πάρτι. Από την αρχή (υπήρχε)χαρά απίστευτη. Σαν το νερό κύλησε. Ήταν πολύ δημιουργική συνάντηση».
Για τη «Σπασμένη Φλέβα», η Κεχαγιόγλου τόνισε πως «είναι ο Οικονομίδης συνεπής στο δρόμο του. Αυτή τη φορά όμως υπάρχει μια τραγωδία, υπάρχει μια θυσία», αναφερόμενη στις σκηνές που είδαμε στο making of. Αναγνωρίζει ότι η ταινία (ίσως και η ηρωίδα;) είναι «λίγο πιο σκοτεινή», αλλά θεωρεί πως «ίσως είναι από τις καλύτερές του (ταινίες)… αξίζει τον κόπο να τη δει κανείς». Συνοψίζοντας την εμπειρία με τον Οικονομίδη, σημείωσε: «Αυτός ο άνθρωπος είναι ένας δημιουργός ο οποίος φλέγεται μέσα του, οπότε δεν μπορεί παρά να μη σε παρασύρει και σένα. Με ενδιαφέρει ο προβληματισμός του, η θέση του απέναντι στα κοινωνικά, στα ανθρώπινα, στα πολιτικά, στις σχέσεις. Δεν τα στρογγυλεύει, δεν τα ωραιοποιεί. Πάει να χτυπήσει κατευθείαν φλέβα και μακάρι να τις σπάει».
Ο Γιάννης Αναστασάκης μίλησε με λεπτομέρειες για τις πρόβες και το σενάριο: «Υπάρχει ένα ποσοστό αυτοσχεδιασμού, αλλά δεν είναι πολύ μεγάλο σε αυτή την ταινία, γιατί το σενάριο ήταν γραμμένο [και πολύ καλά γραμμένο] από τον ίδιο και τον Μουρίκη.
Υπογράμμισε την αγάπη στη συνεργασία: «Ο Γιάννης δουλεύει με πολλή αγάπη μαζί μας. Γι’ αυτό κι εμείς περιμένουμε την επόμενη ταινία… με πολλή προσμονή περιμένουμε να ξεκινήσει». Και κλείνοντας έδωσε μια πιο συλλογική διάσταση: «Ο ελληνικός κινηματογράφος τελευταία όλο και βγάζει ωραία πράγματα και είναι κρίμα να μην τα βλέπουμε και να βλέπουμε μόνο τις ξένες παραγωγές. Είναι πολλοί άνθρωποι γύρω μας που παράγουν ωραίες ταινίες και είναι χρήσιμο να είμαστε μαζί τους».
Ο Λεξ στάθηκε περισσότερο στη σημασία και το αποτύπωμα του έργου του Οικονομίδη στη σύγχρονη κουλτούρα: «Εμένα με αγγίζει πιο πολύ ότι έχει ταυτότητα και συνέπεια. Έχει αφήσει μεγάλο αποτύπωμα. Αυτό δεν χρειάζεται να το πούμε, είναι γνωστό ότι έχει αφήσει αποτύπωμα».
Χαρτογράφησε επίσης την προσωπική του συμβολή στη «Σπασμένη Φλέβα»: «[…] Εγώ έγραψα στίχους -κατά κάποιο τρόπο- κατά παραγγελία, γιατί δεν συνηθίζω να κάνω (τέτοιες) ειδικές αποστολές». Οι στίχοι, συνέχισε «[…] είναι κατά κάποιο τρόπο (η έκφραση του) […] χαρακτήρα που υποδύεται ο Μπισμπίκης. Δεν είναι ούτε κουλ, είναι κάτι άλλο… νομίζω στον κόσμο θα αρέσει (η ταινία, και το τραγούδι) σίγουρα».
Για τη γλώσσα των ταινιών του Οικονομίδη σχολίασε: «Αν το παρομοιάζει με μουσική ας πούμε, κάπως αυτό που κάνει θα ήταν πολύ ακραίο μέταλ», δείχνοντας τον συντονιστή, που αρκετοί γνωρίζουμε ότι εκτός από τα καθήκοντα του στον χώρο της κριτικής, ήταν και μέλος γνωστής metal μπάντας. «Δεν είναι ότι βρίζουμε για να κάνουμε (εντύπωση). Είναι όλος ο (πραγματικός) θυμός εκεί πέρα. Είναι μήνυμα. Περνάει μέσα από την ένταση. Δεν είναι μπινελίκια, (δεν είναι) απλά μπινελίκια».
Για τη νέα ταινία επισήμανε ότι «πλέον δεν είναι τόσο μια πινακοθήκη τεράτων (σχολιάζοντας κάτι που είχε πει ο Δημήτρης Δανίκας σε παλιότερη κριτική του)· έχει και ανθρώπους οι οποίοι είναι σχεδόν κανονικοί, […] σχεδόν κανονικοί», κάτι που του δίνει άλλη διάσταση.
Η συζήτηση έδειξε με σαφήνεια γιατί οι ταινίες του Γιάννη Οικονομίδη συνεχίζουν να συγκινούν και να διχάζουν, να σοκάρουν και να παρασύρουν. Είτε ως «πολεμικός ανταποκριτής» με την κάμερα του making of, είτε ως ηθοποιός που παλεύει με τις λέξεις και τη συστολή, είτε ως μουσικός και συνθέτηςπου δουλεύεις εξαντλητικά για να βρεις το απόσταγμα των μηνυμάτων και να το εμποτίσεις με ποίηση -ακόμα και κατά παραγγελία-, είτε ως θεατής που γοητεύεσαι από τον ρεαλισμό και τη σκληρότητα, το κοινό συμπέρασμα είναι ένα: ο Οικονομίδης «χτυπάει κατευθείαν φλέβα» και το σινεμά του παραμένει μια καυτή, ζωντανή εμπειρία που δύσκολα σε αφήνει αδιάφορο.
*Να αναφέρουμε ότι πριν την προβολή έγινε μια σύντομη παρέμβαση – πρωτοβουλία πολιτών της Κεφαλονιάς, όπως φαίνεται στην παρακάτω φωτογραφία.
Κάνε like στη σελίδα μας στο Facebook
Ακολούθησε μας στο Twitter
Κάνε εγγραφή στο κανάλι μας στο Youtube
Γίνε μέλος στο κανάλι μας στο Viber
– Αναφέρεται ως πηγή το ertnews.gr στο σημείο όπου γίνεται η αναφορά.
– Στο τέλος του άρθρου ως Πηγή
– Σε ένα από τα δύο σημεία να υπάρχει ενεργός σύνδεσμος