Συνάντηση Σι – Πούτιν: Το κοινό ανακοινωθέν, η ανησυχία της Μόσχας και το διπλωματικό τρικ της Κίνας

Στο επίκεντρο της διεθνούς κοινότητας είναι ο Σι αφού υποδέχθηκε τον Πούτιν λίγες μέρες μετά τον Τραμπ

Η υποδοχή του Βλαντίμιρ Πούτιν έξω από τη Μεγάλη Αίθουσα του Λαού στο Πεκίνο ήταν σχεδόν πανομοιότυπη με εκείνη του Ντόναλντ Τραμπ την περασμένη εβδομάδα.

Δύο προεδρικές επισκέψεις υψηλού διακυβεύματος, με διαφορά λίγων μόνο ημερών, είναι ακριβώς η εικόνα που ο Σι Τζινπίνγκ θέλει να προβάλλει στον κόσμο: να μιλάει με όλους, χωρίς να δεσμεύεται με κανέναν, όπως αποκαλύπτει το BBC.

Για την Κίνα, αυτές οι επισκέψεις είναι απόδειξη ότι, λόγω της τεράστιας οικονομίας της και της νέας διπλωματικής επιρροής της, όλοι οι δρόμοι οδηγούν πλέον στο Πεκίνο.

Ο Σι εμφανιζόταν σίγουρος κάτω από τα φώτα της δημοσιότητας καθώς υποδεχόταν τους επισκέπτες. Ωστόσο, οι πολιτικές δυνάμεις που οδήγησαν τις δύο επισκέψεις ήταν πολύ διαφορετικές. Ο Πούτιν, ο οποίος έχει επισκεφθεί την Κίνα περισσότερες από 20 φορές, φαίνεται να έχει στενή προσωπική σχέση με τον Σι.

Ωστόσο, ο πόλεμος στην Ουκρανία και οι δυτικές κυρώσεις τον έχουν οδηγήσει να στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό στο Πεκίνο, το οποίο είναι πλέον ο κορυφαίος εμπορικός εταίρος της Ρωσίας και ο μεγαλύτερος πελάτης της για πετρέλαιο και φυσικό αέριο.

Συνάντηση Σι – Πούτιν: Το κοινό ανακοινωθέν, η ανησυχία της Μόσχας και το διπλωματικό τρικ της Κίνας
(Photo by Kristina Solovyova / POOL / AFP)

Πρόκειται για μια άνιση συνεργασία εδώ και αρκετό καιρό, κάτι που επιβεβαιώθηκε σήμερα. Οι συνομιλίες ολοκληρώθηκαν με την υπογραφή περισσότερων από 20 συμφωνιών σε θέματα εμπορίου και τεχνολογίας, χωρίς όμως να δοθεί ακόμη το πράσινο φως για τον αδιέξοδο αγωγό φυσικού αερίου από τη Ρωσία, τον οποίο ο Πούτιν προωθεί εδώ και χρόνια. Ούτε η μακροσκελής κοινή δήλωση έφερε σημαντικές εξελίξεις.

«Τόσο η Κίνα όσο και η Ρωσία χρειάζονται η μία την άλλη, αλλά η Ρωσία χρειάζεται σαφώς την Κίνα περισσότερο από πριν στη διεθνή σκηνή», λέει ο Δρ Ζενγκ Ρουνγιού, από το Κέντρο Ρωσικών Σπουδών του Πανεπιστημίου East China Normal στη Σαγκάη.

«Δεδομένου του σημερινού διεθνούς περιβάλλοντος, η στενή συνεργασία με την Κίνα είναι εξαιρετικά σημαντική για τη Ρωσία, προκειμένου να αντιμετωπίσει πολλές από τις τρέχουσες προκλήσεις της».

Ο Κινέζος ηγέτης φάνηκε να έχει το πάνω χέρι και στις διαπραγματεύσεις με τον πρόεδρο των ΗΠΑ. Οι ισχυρότερες εμπορικές σχέσεις με τον υπόλοιπο κόσμο και η κυριαρχία της Κίνας στα ορυκτά σπάνιων γαιών και στην προηγμένη μεταποίηση του έχουν δώσει πλεονέκτημα. Το Πεκίνο βρέθηκε σε ισότιμη θέση με την Ουάσινγκτον λόγω της απρόβλεπτης συμπεριφοράς του Τραμπ.

Και στις συνομιλίες του τόσο με τον Τραμπ όσο και με τον Πούτιν, ο Σι βρέθηκε αντιμέτωπος με ηγέτες που έχουν εμπλακεί σε δαπανηρούς πολέμους οι οποίοι έχουν παραταθεί περισσότερο από ό,τι είχαν προβλέψει.

Για τον Τραμπ, ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή έχει μετατραπεί σε παγκόσμια κρίση που έχει οδηγήσει σε πτώση τα ποσοστά δημοφιλίας του στην πατρίδα του. Για τον Πούτιν, η εισβολή στην Ουκρανία, που βρίσκεται πλέον στον πέμπτο χρόνο της, έχει απομονώσει τη Ρωσία και έχει επιφέρει βαρύ τίμημα ακόμη και στον ίδιο τον λαό της.

Και στις δύο περιπτώσεις, φάνηκε επίσης προφανές ότι πλέον η Κίνα έχει τη δύναμη να καθορίζει τον τόνο και τους όρους με τους οποίους επιθυμεί να εμπλακεί στη διεθνή σκηνή.

Το όραμα του Σι

Πρόκειται για μια αξιοσημείωτη ανατροπή της κατάστασης για μια χώρα που, μόλις πέντε χρόνια πριν, φαινόταν να βρίσκεται στα πρόθυρα της διπλωματικής απομόνωσης.

Τα σύνορά της έκλεισαν λόγω της πανδημίας που ο τότε πρόεδρος Τραμπ είχε χαρακτηρίσει «κινεζικό ιό». Οι σχέσεις με τη Δύση είχαν επιδεινωθεί δραματικά εν μέσω της ανόδου της λεγόμενης «διπλωματίας των πολεμιστών λύκων», όπου Κινέζοι διπλωμάτες και κρατικά μέσα ενημέρωσης χρησιμοποιούσαν επιθετική ρητορική για να σιγήσουν τους δυτικούς επικριτές.

Υπήρχε επίσης αυξανόμενη διεθνής κριτική για τις σοβαρές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στο Σινγιάνγκ και τον αυξανόμενο έλεγχο του Πεκίνου επί του Χονγκ Κονγκ, ενώ οι δυτικές κυβερνήσεις επέβαλαν κυρώσεις και ελέγχους στις εξαγωγές κινεζικών προϊόντων. Η Κίνα ανταποκρίθηκε με αντίμετρα.

Ωστόσο, πέντε χρόνια μετά, η Κίνα έχει επανατοποθετηθεί ως ένα απαραίτητο κέντρο της παγκόσμιας διπλωματίας και του εμπορίου. Αντί να αντιμετωπίζεται ως ένα πρόβλημα που πρέπει να περιοριστεί, η Κίνα έχει γίνει μια δύναμη με την οποία πρέπει να συνεργαστούμε, αναφέρει το BBC.

Συνάντηση Σι – Πούτιν: Το κοινό ανακοινωθέν, η ανησυχία της Μόσχας και το διπλωματικό τρικ της Κίνας
(Photo by Evan Vucci / POOL / AFP)

Το Πεκίνο έχει μετριάσει το διπλωματικό του ύφος, καθώς πιθανώς αναγνώρισε τις δυσάρεστες πραγματικότητες. Η οικονομική του επιβράδυνση σημαίνει ότι χρειάζεται περισσότερες ξένες επενδύσεις και εμπόριο, τα οποία απαιτούν σταθερές σχέσεις. Η υπερβολική αντιπαράθεσή του οδηγούσε επίσης σημαντικούς εμπορικούς εταίρους στην περιοχή, όπως η Νότια Κορέα, οι Φιλιππίνες και το Βιετνάμ, πιο κοντά στην Ουάσινγκτον.

Ωστόσο, η χρονική στιγμή είναι επίσης καθοριστική. Από τη στιγμή που οι ΗΠΑ εξέλεξαν τον Ντόναλντ Τραμπ, η Κίνα έχει αποκαταστήσει τις σχέσεις της με την Αυστραλία, τον Καναδά και το Ηνωμένο Βασίλειο – όλους βασικούς συμμάχους των ΗΠΑ. Παγκόσμιοι ηγέτες, συμπεριλαμβανομένων εκείνων από τον Καναδά, το Ηνωμένο Βασίλειο και τη Γερμανία, έχουν περπατήσει στο κόκκινο χαλί του Πεκίνου για να συνάψουν συμφωνίες με τη δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου.

Την τελευταία δεκαετία, ο Σι έχει υποσχεθεί στον λαό του ότι θα εργαστεί προς την κατεύθυνση της «μεγάλης αναγέννησης.

Η στρατηγική της Κίνας

Ο Σι αναφέρθηκε μόνο σε έναν πόλεμο – και αυτός ήταν η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή. Είπε στον Πούτιν ότι η πλήρης παύση του πολέμου στο Ιράν ήταν «υψίστης προτεραιότητας», χωρίς να κάνει καμία αναφορά στην εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία.

Τόσο ο Σι όσο και ο Πούτιν καταδίκασαν «τις προδοτικές στρατιωτικές επιθέσεις εναντίον άλλων χωρών, την υποκριτική χρήση των διαπραγματεύσεων ως πρόσχημα για την προετοιμασία τέτοιων επιθέσεων, τη δολοφονία ηγετών κυρίαρχων κρατών, την αποσταθεροποίηση της εσωτερικής πολιτικής κατάστασης σε αυτά τα κράτη και την πρόκληση αλλαγής καθεστώτος, καθώς και την απροκάλυπτη απαγωγή εθνικών ηγετών με σκοπό τη δίκη τους».

Αυτό προκάλεσε εντύπωση και ενδέχεται να έχει συνέπειες πέρα από τα όρια της Μεγάλης Αίθουσας του Λαού.

Καθώς η Κίνα ζητά το τέλος των συγκρούσεων αλλού και στοχεύει τις ενέργειες των ΗΠΑ, η σιωπή της σχετικά με την Ουκρανία, όπου έχουν χάσει τη ζωή τους εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι, θα εγείρει ερωτήματα στην Ευρώπη σχετικά με το κατά πόσο το Πεκίνο είναι πρόθυμο ή ικανό να ενεργήσει ως ένας πραγματικά αμερόληπτος παγκόσμιος παράγοντας.

Το Πεκίνο έχει προσπαθήσει να διατηρήσει μια ουδέτερη στάση στον πόλεμο στην Ουκρανία, αν και τόσο οι ΗΠΑ όσο και η Ευρώπη έχουν παροτρύνει την Κίνα να διακόψει την οικονομική στήριξη που προσφέρει στη Μόσχα.

Σε τι διαφέρει ο πόλεμος στο Ιράν με εκείνον της Ουκρανίας για την Κίνα

Ωστόσο, φοβάται ότι θα χάσει έναν βασικό σύμμαχο αν ο Πούτιν χάσει τον πόλεμο. Και θα ανησυχεί για οποιαδήποτε αστάθεια σε έναν τόσο μεγάλο γείτονα.

Αντίθετα, ο πόλεμος στο Ιράν βλάπτει τα κινεζικά συμφέροντα. Το Πεκίνο διαθέτει αποθέματα πετρελαίου, αλλά δεν διαφαίνεται τέλος στην κρίση που έχει μπλοκάρει τα Στενά του Ορμούζ.

Το να ζητάει το τέλος του ενός πολέμου και όχι του άλλου επηρεάζει την αξιοπιστία του Σι, καθώς η Κίνα προσπαθεί να αναλάβει πιο κεντρικό ρόλο στη διεθνή σκηνή. Επίσης, θέτει σε κίνδυνο τις σχέσεις με την Ευρώπη, σε μια εποχή που το Πεκίνο επιδιώκει να ενισχύσει αυτούς τους δεσμούς για να στηρίξει την οικονομία του, η οποία βασίζεται στις εξαγωγές.

Όσο εντυπωσιακή και αν φαίνεται η διπλωματία υψηλού επιπέδου της περασμένης εβδομάδας, ο Σι εξακολουθεί να έχει μπροστά του ένα δύσκολο έργο, καθώς η αυταρχική ηγεσία της Κίνας, η οποία έχει γίνει ακόμη ισχυρότερη υπό τον Σι, παραμένει αμφιλεγόμενη και αντιμετωπίζεται με δυσπιστία από πολλούς.

Διαβάστε επίσης:

Με πληροφορίες από BBC

Όλες οι Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο,  στο ertnews.gr
Διάβασε όλες τις ειδήσεις μας στο Google
Κάνε like στη σελίδα μας στο Facebook
Ακολούθησε μας στο Twitter
Κάνε εγγραφή στο κανάλι μας στο Youtube
Γίνε μέλος στο κανάλι μας στο Viber

Προσοχή! Επιτρέπεται η αναδημοσίευση των πληροφοριών του παραπάνω άρθρου (όχι αυτολεξεί) ή μέρους αυτών μόνο αν:
– Αναφέρεται ως πηγή το ertnews.gr στο σημείο όπου γίνεται η αναφορά.
– Στο τέλος του άρθρου ως Πηγή
– Σε ένα από τα δύο σημεία να υπάρχει ενεργός σύνδεσμος