Σήμα κινδύνου από την ΕΕ για Αφγανιστάν και Πακιστάν μετά τη ραγδαία κλιμάκωση των συγκρούσεων

Την έντονη ανησυχία της για τη νέα έξαρση βίας μεταξύ Αφγανιστάν και Πακιστάν εξέφρασε η Ευρωπαϊκή Ένωση, καλώντας τις δύο πλευρές να σταματήσουν άμεσα τις εχθροπραξίες και να προχωρήσουν σε διάλογο, προειδοποιώντας ότι η σύγκρουση ενδέχεται να προκαλέσει σοβαρές αποσταθεροποιητικές συνέπειες για ολόκληρη την περιοχή.

Σε κοινή ανακοίνωση εκ μέρους των 27 κρατών-μελών, που φέρει την υπογραφή της Ύπατης Εκπροσώπου της ΕΕ για την Εξωτερική Πολιτική και την Πολιτική Ασφαλείας Κάγια Κάλας, επισημαίνεται ότι το αφγανικό έδαφος δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να χρησιμοποιείται ως βάση ή ορμητήριο για επιθέσεις κατά τρίτων χωρών.

Κάλεσμα προς τους Ταλιμπάν για δράση κατά της τρομοκρατίας

Η ΕΕ απευθύνει σαφές μήνυμα προς τη de facto κυβέρνηση των Ταλιμπάν, ζητώντας «ουσιαστικά και αποτελεσματικά μέτρα» εναντίον όλων των τρομοκρατικών οργανώσεων που δρουν εντός του Αφγανιστάν ή αξιοποιούν τη χώρα για επιθέσεις στο εξωτερικό.

Παράλληλα, οι Βρυξέλλες υπογραμμίζουν την ανάγκη πλήρους σεβασμού του διεθνούς δικαίου, με ιδιαίτερη έμφαση στην προστασία των αμάχων και των πολιτικών υποδομών.

Απότομη κλιμάκωση με δεκάδες ή εκατοντάδες θύματα

Η ευρωπαϊκή παρέμβαση έρχεται μετά τη σοβαρή κλιμάκωση των συγκρούσεων την Πέμπτη και την Παρασκευή, όταν αφγανοί μαχητές εξαπέλυσαν επιθέσεις εναντίον πακιστανικών στρατιωτικών στόχων. Το Ισλαμαμπάντ απάντησε με αεροπορικούς βομβαρδισμούς σε περιοχές του Αφγανιστάν, μεταξύ αυτών στην πρωτεύουσα Καμπούλ, αλλά και στην Κανταχάρ, ιστορικό προπύργιο των Ταλιμπάν.

Σύμφωνα με τις πρώτες εκτιμήσεις, οι απώλειες ανέρχονται σε δεκάδες, αν όχι εκατοντάδες νεκρούς και τραυματίες, ενώ ο πακιστανός υπουργός Άμυνας έκανε λόγο για «ανοικτό πόλεμο» εναντίον των Ταλιμπάν.

Σχέσεις σε διαρκή ένταση μετά το 2021

Παρότι για χρόνια διατηρούσαν στενή συνεργασία, οι σχέσεις μεταξύ Αφγανιστάν και Πακιστάν έχουν επιδεινωθεί σημαντικά μετά την επιστροφή των Ταλιμπάν στην εξουσία στην Καμπούλ τον Αύγουστο του 2021.

Το Πακιστάν κατηγορεί συστηματικά τις αφγανικές αρχές ότι παρέχουν καταφύγιο σε ένοπλες οργανώσεις που εξαπολύουν αιματηρές επιθέσεις στο πακιστανικό έδαφος, κατηγορίες που οι Ταλιμπάν απορρίπτουν κατηγορηματικά.

Αποτυχημένες εκεχειρίες και άκαρπες διαπραγματεύσεις

Παρά τις επανειλημμένες προσπάθειες αποκλιμάκωσης, οι συγκρούσεις συνεχίζονται. Προηγούμενοι γύροι διαπραγματεύσεων δεν κατάφεραν να οδηγήσουν σε μόνιμη λύση, αν και μεσολάβηση της Σαουδικής Αραβίαςείχε ως αποτέλεσμα την απελευθέρωση τριών πακιστανών στρατιωτικών που κρατούνταν αιχμάλωτοι από τους Ταλιμπάν.

Ακόμη και η εκεχειρία που συμφωνήθηκε στις 19 Οκτωβρίου με τη διαμεσολάβηση του Κατάρ και της Τουρκίας αποδείχθηκε βραχύβια, καθώς κατέρρευσε μόλις εννέα ημέρες αργότερα, όταν το Ισλαμαμπάντ κατηγόρησε εκ νέου την Καμπούλ ότι υποθάλπει το Κίνημα των Ταλιμπάν στο Πακιστάν (ΚΤΠ).