Ισλανδία: Ο Αντόνιο Κόστα σέβεται το «Όχι» των πολιτών — «Στενός εταίρος» της ΕΕ το Ρέικιαβικ

Την πλήρη προσήλωση της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη δημοκρατική βούληση του ισλανδικού λαού εξέφρασε ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα, στην πρώτη αντίδραση των Βρυξελλών μετά την απόρριψη της επανέναρξης των ενταξιακών διαπραγματεύσεων στο χθεσινό δημοψήφισμα.

Ο κ. Κόστα, ο οποίος αντάλλαξε μηνύματα με την Ισλανδή πρωθυπουργό Κρίστρουν Φρόσταντοτίρ, τόνισε πως η ΕΕ σέβεται πλήρως τη δημοκρατική επιλογή των Ισλανδών. Υπογράμμισε παράλληλα ότι η Ισλανδία παραμένει ένας από τους στενότερους και πιο αξιόπιστους εταίρους της Ένωσης, μεταξύ άλλων μέσω του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΕΟΧ). Σύμφωνα με τον εκπρόσωπο της Προεδρίας, οι δύο ηγέτες εξέφρασαν την επιθυμία τους να συνεχίσουν να ενισχύουν τη σχέση ΕΕ–Ισλανδίας.

Η αντίδραση των Βρυξελλών ήρθε μετά από ένα αποτέλεσμα που κρίθηκε στο νήμα. Σύμφωνα με τα τελικά επίσημα στοιχεία, το «Όχι» συγκέντρωσε 52,8% (118.040 ψήφοι) έναντι 47,2% (105.399 ψήφοι) για το «Ναι», με τη συμμετοχή να διαμορφώνεται στο 82,5%. Το ερώτημα δεν αφορούσε την ίδια την ένταξη, αλλά το εάν η Ισλανδία θα έπρεπε να ξαναρχίσει τις ενταξιακές συνομιλίες που είχαν ξεκινήσει το 2009 και παγώσει το 2013. Καθώς η ψηφοφορία είχε συμβουλευτικό χαρακτήρα, το αποτέλεσμα στερεί από την κυβέρνηση την πολιτική εντολή που επιδίωκε, χωρίς ωστόσο να μεταβάλει τη νομοθεσία ή τις σχέσεις της χώρας βάσει συνθηκών.

Το δημοψήφισμα αποτελούσε βασική δέσμευση της κεντροαριστερής κυβέρνησης συνασπισμού της κ. Φρόσταντοτίρ. Στην προεκλογική εκστρατεία κυριάρχησε η αλιευτική βιομηχανία – ραχοκοκαλιά της ισλανδικής οικονομίας – με τους πολέμιους της ένταξης να υποστηρίζουν ότι οι Βρυξέλλες θα απειλούσαν τον εθνικό έλεγχο επί των αλιευτικών υδάτων. Η πρωτεύουσα Ρέικιαβικ έκλινε αποφασιστικά υπέρ της ΕΕ, ενώ οι αγροτικές περιφέρειες τάχθηκαν συντριπτικά κατά. Το ζήτημα της ένταξης αναμένεται πλέον να τεθεί στο περιθώριο του ισλανδικού πολιτικού διαλόγου για τουλάχιστον δύο ακόμη χρόνια.